جز در سايه ايمان به خدا عملى نمىشود ؛ زيرا حدود حكومتهاى مادى منحصر به ظواهر است و جلوگيرى از تجاوزهاى باطنى ، از حريم قدرت عوامل مزبور ، بيرون مىباشد ؛ فقط ايمان به خداست كه مىتواند جلو اين‌گونه تجاوزها را بگيرد ؛ زيرا يك فرد مسلمان ايمان دارد كه خداوند از كارهاى برون و درون او آگاه است . ضررهاى بدبينى 1 . نخستين نتيجه بدگمانى ، به خود انسان برمىگردد ؛ از آنجا كه افراد بدگمان نمىتوانند اعمال ديگران را خالى از غرض و آلودگى تصور نمايند ، همواره در رنج روحى و درد روانى سختى به سر مىبرند و سوز و گداز خيال و پندار ، همواره آنان را شكنجه مىدهد . 2 . بدبينى ، رشته الفت و دوستى را از هم مىگسلد و بر اثر گمان بدى كه انسان به ديگران دارد ، همواره آنها را خيانتكار و در ميدان دوستى ، ناپايدار مىپندارد ، ناچار مىشود كه همه‌گونه روابط خود را با آنها قطع كند ؛ ازاين‌رو پيشوايان ما فرموده‌اند : « من غلب عليه سوء الظّن لم يترك بينه و بين خليل صلحا ؛ « 1 » بدگمانى بر هركس كه غلبه كند ، هر نوع صلح و صفايى را كه ميان او و دوستان وى برقرار است ، از بين مىبرد » .

--> ( 1 ) . غرر الحكم ، ص 697 .