2 - ميرزاعلىاصغر شيخ‌الاسلام و اعقاب آن ( جد علامه سيدمحمدحسين طباطبائى ) « سيد جليل و ركن سديد حاجى ميرزاعلىاصغر شيخ‌الاسلام طباطبا ، يكى از اعقاب مرحوم ميرزامحمدتقى قاضى طباطبا است ، تولدش در سال 1164 ه . ق و وفاتش در سال 1278 ه . ق و يك صد و چهارده سال زندگانى كرده است ، داراى بنيه‌ى قوى و عقل كامل و نبوغ فكرى و در عصر خويش اوّل شخصيت آذربايجان بلكه ايران را حائز بود ، داراى ثروت زياد و بسط يد فوق‌العاده و مرجع كليه‌ى طبقات ، عتبه‌اش مأمن هر پناهنده و سايه ديوارش بست هر متظلّم دادخواه ، قبلًا سمت نقابت داشت و نقيب‌الاشراف بود . در زمان تصدى منصب شيخ‌الاسلامى ، واقعه على محمد شيرازى ( باب ) پيش آمده ، مشاراليه در محضر شيخ‌الاسلامى محاكمه شده ، قبلًا تعزير و بعد محكوم به اعدام شد . » « 1 » ميرزاعلىاصغر شيخ‌الاسلام در اواخر عمر ، مغبوض حكومت قاجار واقع شده است . او را همراه پسرش ميرزاابوالقاسم شيخ‌الاسلام ، صاحب كتاب « قلع الباب فى رد الباب » به مركز احضار و تحت نظر نگاه مىدارند . پس از مدت 19 يا 20 سال از مراجعت به تبريز دار فانى را وداع گفته جنازه‌اش را به عتبات برده و در آن‌جا دفن نمودند . « 2 » ميرزامحمدحسين شهير به شيخ‌آقا طباطبائى از رجال پرآوازه‌ى اين سلسله آقاسيدمحمدحسين فرزند حاج‌ميرزاعلىاصغر و معروف به شيخ‌آقا را مىتوان نام برد . وى در زمره‌ى برجسته‌ترين شاگردان صاحب جواهر ، شيخ‌موسى كاشف‌الغطاء و شيخ‌جعفر استرآبادى بود . به سال 1244 ه . ق به نجف اشرف عزيمت نمود و چند سالى در جوار بارگاه مقدس مولاى متقيان رحل اقامت افكند و سپس به تبريز بازگشت ، در حالى كه در فقه ، اصول و رجال‌شناسى نامدار گشته بود ، نام‌برده در سال 1294 ه . ق دار فانى را بدرود گفت و در نجف اشرف به خاك سپرده شد . مهم‌ترين تأليفاتش عبارتند از : منهج‌الرشاد فى شرح الارشاد ( 12 جلد ) در فقه ، رساله در جعاله ، حاشيه بر قوانين در اصول ، رساله در حجت ظنّ خاص ، رساله در سند فقه امام . « 3 »

--> ( 1 ) - - هديه لآل‌عبا فى نسب آل طباطبا ، ص 41 . ( 2 ) - شرح و تفصيل جريان باب در كتاب مفتاح باب الابواب يا تاريخ باب و بهاء ، محمدمهدىخان زعيم‌الدوله تبريزى ، مترجم حسن فريد گلپايگانى ناشر موسسه مطبوعاتى فراهانى آمده است . ( 3 ) - ( به نقل از زندگىنامه خود نوشت علامه طباطبائى ) روش علامه طباطبائى ، دكتر على الاوسى ، اميركبير ، 1381 ، ص 95 . .