مىشد . زيرا فرا روى آنان آينده‌اى بود كه استفاده از هر وسيله‌اى را در جهت رسيدن بدان ، براى ايشان توجيه مىكرد و حتى وسايلى كه براى نيل به اين هدف به كار گرفته مىشد مقدّس و محترم به شمار مىآمد . اين طرز انديشه كاملًا شبيه تفكّر جاهلانه‌اى بود كه از مغزهاى خالى و پوشالى آنان تراويده بود . هنگامى كه با رويدادهايى كه از اواخر روزگار خلافت عثمان تا به روى كار آمدن دولت عبّاسيان همراه شويم ، در خواهيم يافت كه بهترين و صحيح ترين تفسير براى روشن كردن روند اين رويدادها همان سخن ابوسفيان و اعتقاد وى و پيروان اوست . جنگهايى كه در عصر خلافت امام على به وقوع پيوست و حرمتهايى كه در دوران حكومت معاويه ناديده گرفته شد و حمله‌هايى كه در روزگار حكومت يزيد روى داد و نبردها و جنگهاى ديگرى كه در دوران حكومت ساير خلفاى اموى صورت پذيرفت ، همه و همه بر مبناى همين اصل و براى تحقّق بخشيدن به اين نقشه قديمى و كهنه به اجرا در آمد . حزب اموى جز به غارت اموال و تشكيل سلطنت و به بندگى گرفتن تمام مردم ، آن هم به هر وسيله نمىانديشيد . بنابر اين هر كس بخواهد رخدادهاى سياسى را در اين برههء طولانى از اين حقيقت آشكار ( سخن ابو سفيان ) جدا كند در حقيقت معلول را از علّت و مسبّب را از سبب خويش جدا كرده است . حق موروثى بدين گونه بود كه حزب اموى از همان روز كه عثمان كه به خلافت راه