سوى آن هدايت مىكند و بر هر كس كه با آنها در اعمالشان مشترك است انطباق مىيابد . برخى از احاديث « علوم قرآن » را به « بطن » تعبير كرده‌اند زيرا بر مردم پنهان است و با تدبّر آشكار مىگردد و بر حسب تفاوت مردم از نظر عقلى و علمى درجات اين خفاء در نوسان است تا آن‌جا كه يك واقعيت به نسبت گروهى ظاهر و به نسبت گروهى باطن است و به همين سبب « باطنها » و « ظاهرها » به مقدار تفاوت مردم در عقل و علم با يكديگر تفاوت دارند . در حديث آمده است كه : « مردى گفت : از امام محمّدباقر عليه السلام مسأله‌اى از تفسير قرآن پرسيدم و حضرت به من پاسخ داد ، و بار ديگر از ايشان سؤال كردم و حضرت پاسخ ديگرى به من دادند . عرض كردم : فدايت گردم قبلًا درباره اين پرسش پاسخ ديگرى فرموديد ، حضرت فرمود : اى جابر ! قرآن بطنى دارد و هر بطن ، بطن ديگرى دارد چنانچه ظهرى دارد و هر ظهر ، ظهر ديگرى در خود جاى داده است . » و اين چنين است كه امام عليه السلام بر حسب درجات سؤال كننده از يك آيه تفاسير مختلفى به دست مىدهد ، زيرا اين سؤال كننده هرگاه به تفسيرى آگاهى يافت كه ظاهر قرآن را روشن مىكند از نظر علمى آماده مىگردد تا نسبت به تفسيرى آگاهى حاصل كند كه بطن آن را روشن مىسازد . بدين ترتيب مفهوم احاديث مختلفى را كه قرآن را داراى هفت يا