السيد جعفر مرتضى العاملي (مترجم: اسلامى)
37
حقائق هامة حول القرآن الكريم (حقايقى مهم پيرامون قرآن كريم) (فارسى)
سوم ؛ عثمان صورت مىگرفت و اين تلاشها نشر شايعاتى بود كه دربارهء « مصحف عثمان » پخش شده بود . مفاد اين شايعات اين بود كه : عثمان با جمعآورى مصاحف و ايجاد يك مصحف - كارى كه على - عليه السلام - تأييدش كرد - سبب از ميان رفتن بخشهايى از قرآن گشته است . و ما بعيد نمىدانيم عايشه و كسانى در خط او به چنين شايعاتى دامن زده باشند . چرا كه مىبينيم اين روايت را در اين زمينه طرح مىكنند . و چه بسا مؤيد نظر ما باشد آنچه از امام على - عليه السلام - در اين زمينه نقل شده است و در آن از جمعآورى قرآن توسط عثمان دفاع مىكند : « درباره عثمان جز خوبى چيزى نگوييد به خدا آنچه را دربارهء مصاحف انجام داد در حضور ما بود » « 1 » البته ما به نصوصى بر مىخوريم از عائشه و هم مسلكان سياسى وى كه از ميان رفتن بخشهايى از قرآن را به زمان قبل از عثمان مىرسانند مانند روايتى كه خورده شدن قرآن مكتوب در صحيفه توسط حيوان خانگى ، هنگامى كه افراد خانه مشغول مراسم وفات پيامبر اكرم بودند و يا روايتى كه از بين رفتن آيات زيادى را هنگام شهادت حافظان قرآن در جنگ يا مسيلمه در زمان ابى بكر ، بيان مىكند . به نظر مىرسد معاويه در دامن زدن به شايعات قرآن ، نقش خاصى داشته باشد . طبرسى موضعگيرى تندى از امام حسن - عليه السلام - در برابر معاويه براى ما نقل مىكند و مىگويد : در اين موضعگيرى ، امام صريحا معاويه را متهم به اشاعهء اين نوع شايعات مىكند : « . . . گمان مىكنى عمر به پدرم پيام داد كه من مىخواهم قرآن را در يك مصحف بنويسم . . . » ( جريان مخالفت على با تسليم مصحف به عمرو دستور عمر به جمعآورى آيات بر اساس شهادت دو شاهد را نقل مىكند ) و سپس امام در پايان سخن خود مىگويد : « . . . بعد گفتند : آيات زيادى از قرآن از ميان رفت . قسم به خدا دروغ گفتند بلكه قرآن محفوظ است و نزد اهلش قرار دارد . . . » « 2 » . مىبينيم امام داستان طلب عمر مصحف على و دستور كتابت قرآن به شهادت دو شاهد را به معاويه نسبت مىدهد و آن را از اكاذيب معاويه مىشمارد ، و اين دليل روشنى است بر آن كه اين مسائل ساختهء معاويه بوده و او براى تحقق اهداف خود دست
--> ( 1 ) الاتقان ، ج 1 ، ص 59 ، و منابع ديگرى كه هنگام اشاره به تأييد امير المؤمنين - ع - عمل عثمان را در باب مصاحف ، معرفى خواهند شد . ( 2 ) الاحتجاج ، ج 2 ، ص 7 .