فصل دوّم نسخ تلاوت در پندارها و روايات سرآغاز در اين فصل برخى از رواياتى را ذكر مىكنيم كه مدعى حذف سوره‌ها يا آياتى از قرآن شده‌اند يا تصور شده است كه تلاوت آنها نسخ گشته و يا حيوان خانگى آن را خورده است و غير آن . پس از طرح و نقد روايات است كه روشن مىگردد اين روايات باطل و نامعقول بوده يا بد فهميده شده است و يا آن كه هدف خاصى از طرح اين گونه روايات در ميان بوده است . اما روايات عبارتند از : « لا يملأ جوف ابن آدم الا التراب » . از ابو موسى اشعرى « 1 » منقول است كه قراء بصره را جمع كرد . آنان حدود سيصد تن بودند . و ابو موسى در ضمن سخنانى كه گفت : اين مطالب را بيان داشت : در گذشته سوره‌اى از قرآن را مىخوانديم كه درازى و تندى آيات آن در حد سوره برائت بود ولى اينك اين سوره را فراموش كرده‌ايم و تنها از آن سوره اين آيات را بخاطر دارم : اگر آدميزاده را دو دشت پر از اموال بود به دنبال دشت سوم مىرفت . و درون آدمى را تنها خاك پر مىكند . همچنين سوره‌اى را مىخوانديم كه آن را به سور

--> ( 1 ) ما انگيزه جمع‌آورى قراء توسط ابو موسى و بيان اين مطالب را نمىفهميم ، جز آن كه بگوييم وى قصد داشته از فضل خود براى آنان پرده بردارد و خودى نشان بدهد . اما اين كه وى از اين كار خواسته هيئت حاكمه وقت را محكوم كند و زير سؤال ببرد ؛ چون كه در كار جمع‌آورى قرآن از وى كمك خواسته نشده بود درست نيست ؛ زيرا ابو موسى از حاميان حكومت بوده ، و از طرف آنان به ولايت و امارت منصوب شده بود و با حب آنان زيست و مرد .