9 . اهميّت دعا و راز و نياز دعا ، در نظر مؤمنان يعنى سخن گفتن با معبود ، از اين‌روست كه براى آنان ، بالاترين لذّت‌هاست . لذّتى بالاتر از سخن گفتن انسان با معبود و معشوق خود ، يعنى خداوند متعال ، وجود ندارد . توجّه به اين نكته ، عبادت و دعا را براى همگان بسيار شيرين و لذّت‌بخش مىگرداند . اهل سير و سلوك ، حاضرند تمامى هستى خود را براى لحظه‌و ساعتى سخن گفتن با معشوق فدا كنند . متأسّفانه بسيارى از انسان‌ها ، از لذّت‌هاى معنوى محروم هستند ؛ آنان از لذّت تهجّد و مناجات در دل شب ، از لذّت تلاوت قرآن ، و در يك كلام ، گفتگو با معشوق خود را محروم داشته‌اند ؛ خواندن قرآن ، صحبت كردن خداوند با بندگان خود است و دعا و مناجات ، سخن گفتن بنده با اوست . قرآن را « كلام نازل » و دعا را « كلام صاعد » مىنامند ؛ يعنى قرآن كريم از طرف خداوند تبارك‌وتعالى نازل شده است ؛ امّا دعا « كلام صاعد » است ؛ يعنى فرصتى است كه در دل شب براى بنده فراهم مىشود : « شب مردان خدا ، روز جهان‌افروز است . »