النقصان اقرب فالموت خير له من الحياه . " 111 هر كه دو روزش ، يكسان باشد ، زيانكار است و هر كه روز بعدش ، بدتر باشد ، نفرين شده است ، و هر كه افزايش را در خويش نشناسد به كاهش نزديكتر است و هر كه به كاهش نزديكتر باشد ، مرگ براى او از زندگى بهتر خواهد بود . پيامبر اكرم ( ص ) مى فرمايد : " ان‌ّعلي لسان كلّ قائل رقيباً فليتّق الله العبد و لينظر ما يقول . " 112 بر زبان هر گوينده اى ، مراقبى است ، پس بنده بايد از خدا تقوا كند و ببيند چه مى گويد . اميرمؤمنان ( ع ) مى فرمايد : " ليس منّا من لم يحاسب نفسه في كلّ يوم ، فان عمل خيراً حمدالله و استزاده ، و ان عمل سوءً استغفرالله . " 113 هر كه روزانه خويش را محاسبه نكند ، از ما نيست . اگر كار خوبى كرده ، خداى را سپاس گويد و از او بخواهد كه بر آن بيفزايد و اگر كار بدى كرده از خداى آمرزش طلبد . حضرت على ( ع ) پيرامون اهل ذكر مى فرمايد : " و قد نشروا دواوين اعمالهم و فرغوا لمحاسبه انفسهم عن كلّ صغيرهٍ و كبيرهٍ امروا بها فقصّروا عنها او نهوا عنها ففرّطوا فيها . " 114 چسان دفتر كردارهاشان را گشاده اند و براى محاسبهء نفس آماده كرده اند ، و مى انديشند كه چه كارهاى بزرگ و كوچك را كه بدان مأمور بودند ، واگذاشتند ، يا از كارهايى بازداشته شدند ، كه كردن آن را به افراط روا داشتند . حضرت على ( ع ) مى فرمايد :