از اينجا اهميت گفتگو دربارهء اخلاق و فراخواندن مردمان به سوى آن به ويژه در عصر كنونى ظاهر ميگردد . زمانه اى كه جاذبه هاى فريبندهء مادى ، فراوان گشته و فضايل درخشان انسانى تباه گرديده و مردمان اندك اندك از دينشان فاصله مى گيرند و نسبت به چگونگى ارتباط با پروردگار بزرگ خود ، آگاهى ندارند . پس ، از رهگذر آن ، فاجعه هاى عظيم فرهنگى رخ مىدهد ، و آثار ظلم و استبداد و تبعيض نژادى ظاهر مى گردد و ابرهاى تيرهء نادانى ، آسمان بشريت را فرا مى گيرد و ضلالت آشكار مى گردد . اين همه ، موجب دورى انسان از اخلاق كريمه و پاك داشتن نفس و پيراستن آن از بدى گرديده است . بنابراين زندگى شايسته واميد سعادت و نيكويى دراين عصر براى ما ميسر نيست ، مگر آنكه با خدا پيوند برقرار نموده و به اصول اساسى دين حنيف باز گرديم و به اخلاق الهى و عمل به آنچه كه لازمهء ايجاد مدينه فاضله و تدارك مقدمات فرج است ، تمسك جوييم . سير تحول كتابهاى اخلاقى در فرهنگ اسلامى به دليل اهميت بحث دربارهء اين علم الهى ، كتب و مجموعه هاى بزرگى دربارهء علم اخلاق و تزكيه نفس در پهنهء جهان اسلام انتشار يافته است . از بسيارى تعداد اين كتابها ، شمارش آنها در اين مقدمه كوتاه ممكن نيست ، لكن در اينجا نگاهى گذرا بر مهمترين كتابهاى اخلاقى مى افكنيم تا جايگاه اين كتاب را در بين آنها باز گوييم . در حالى كه از بخش بزرگتر آن ، كه پيرامون معجمهاى خاص اين موضوع است ، ذكرى به ميان نمى آوريم . 1 . رسائل اخوان الصفا و خلّان الوفا : در قرن چهارم هجرى ، گروهى از مردمان به نام اخوان الصفا زندگى مى كردند ، كه به خواست خودشان ناشناخته ماندند . آنان رساله هايى را مشتمل بر خلاصه علوم زمانشان نگاشتند . هدف آنان مطابق آنچه بيان كرده اند پاك ساختن شريعت از اوهام و خرافات بوده است . ايشان اخلاق را بر اساس تفكرات فلسفى خود تدريس مى كردند . از اين رو مباحث