« نكتهء اوّل » آيا از ديدگاه فقهى ، اسلام « حكومت » دارد يا خير ؟ و اگر امرى به نام « حكومت دينى » وجود دارد ، زعامت و ولايت آن « انتصابى » است يا « انتخابى » ؟ « حكومت » براى بشر يك امر ضرورى عقلى است‌زيرا اجتماع بدون حكومت موجب هرج و مرج است و اين‌حكومت است كه تنظيم كنندهء امور فرد و اجتماع و اجراكنندهء حدود و حقوق و تأمين كنندهء عزّت و استقلال‌جامعهء انسانى و مايهء توسعه و تكامل علوم و فنون‌بشرى است و اين مطلب از امور بديهى و غير نيازمند به‌اقامهء برهان مىباشد . از سوى ديگر اديان الهى به ويژه دين مبين اسلام‌نيز حكومت را امرى ضرورى و لازمهء زندگى بشرمحسوب نموده و بر آن ضرورت عقلى تأكيد مىكند ، به‌عنوان مثال روايت تفصيلى فضل بن شاذان نيشابورىكه از قول حضرت رضا عليه السلام نقل شده است در اين‌زمينه كافى است « 1 » و اصولًا اگر كسى در اهداف اصلىانبياء الهى عليهم السلام دقّت كند ، به

--> ( 1 ) - / علل الشرايع ، ص 251 ، باب 182 ، حديث 9 .