و انقلاب مىانجامد و حكومت نمىتواند فارغ البال به همهء خواسته‌هايش لباس عمل بپوشاند . اين است كه در طول دوران حكومتهاى مزبور ، قيامهاى پراكنده و يا مرتبط گروههاى ملى ، به خصوص شيعه و در رأس آنها سادات بنىالحسن عليه السلام و بنىالحسين عليه السلام همچون « نفس زكيه » و فرزندان او ، و شهداى « فخ » و زيد بن على ، و يحيى بن زيد و غيره پيدا مىشده است . كتابهاى تاريخى ما حماسه‌هاى پر شورى از آن دوران به جاى گذارده است . « 1 » زمينه اينها ، نارضايتيهاى اجتماعى بوده كه مورد استفاده قيامهاى الهى نيز ميشده است . از طرف ديگر با اينكه هر گونه كمكى به ظلمه تحريم مىشد يك عده هم مأموريت مىيافتند كه حتما در دستگاههاى حكومتى شركت كنند تا به موقع مقتضى به كمك گروه شيعه بشتابند و اينها « ولى خدا » ناميده مىشدند . و شخص امام عليه السلام با استفاده از علوم عادى و غيبى خود حفاظت اين عده را در دست مىگرفت . موسى بن جعفر عليه السلام فرمود : « خداوند اوليايى دارد كه به ظاهر با سلاطين هستند و به وسيلهء آنها حوادث رااز اولياء ديگر خود دفع مىكند . » « 2 » امام صادق عليه السلام مىفرمود : كفّارهء كارمندى براى سلاطين ، بر آوردن

--> ( 1 ) - و به عنوان نمونه مقاتل الطالبيّين ابوالفراج اصفهانى و نيز تتّمه المنتهى به قلم محدث قمى را ببينيد . ( 2 ) - 17 / 42 ابواب ما يكتسب به ، وسايل ، ج 12 .