الشيخ محمد علي الگرامي القمي
16
نگاهى به سيستم سياسى اسلام (فارسى)
عرضه داشتند : « يا رسول اللّه ! هر چه كردهاى درست است ، عفو كن و از ما بگذر » . على عليه السلام پس از حادثهء « صفّين » نامهاى به اين شرح به همهء مردم ولايات نوشت و مسلمان را در جريان مفصّل و مشروح كار گذاشت : « و كان بدء امرنا اناّ التقينا و القوم من اهل الشام و الظاهر انّ ربّنا واحد و نبيّنا واحد . . . » . « 1 » « ابتداى كار اين بود كه ما و اين گروه شاميان در برابر يكديگر قرار گرفتيم ، در حالى كه به حسب ظاهر « 2 » خداى ما يكى بود و پيامبرمان يكى و هر دو گروه هم به سوى اسلام دعوت مىكرديم ، ما از آنها بيش از ايمان به خداوند و تصديق پيامبرش چيزى نمىخواستيم ، و آنها هم از ما بيش از اين نمىخواستند ، و همه چيز مساوى بود ، و تنها در خون عثمان اختلاف داشتيم و ما از آن پاك و مبرّى بوديم ، ما گفتيم بياييد با خاموش كردن آتش جنگ و آرامش دادن مردم چيزى كه امروز با جنگ و وضع كنونى به دست نمىآيد ، چارهاى كنيم و تصحيح نماييم تا كار محكم و جمع و جور شود و بتوانيم حق را به جايگاهش قرار دهيم ، گفتند نه بلكه جنگ مىكنيم و با جنگ چاره مىكنيم ، اصرار ورزيدند تا جنگ برقرار شد و آتش آن افروخته و كار دشوار شد ، همين كه جنگ دندان خود را در ما و آنها فرو برد و چنگال خود را در ما و آنها نهاد ، آنگاه به آنچه كه اوّل مىگفتيم تسليم شدند . . . ما هم پذيرفتيم و بسرعت خواهش آنها را
--> ( 1 ) - نامهء شمارهء 85 . ( 2 ) - در حقيقت معاويه بر ضد اسلام كار مىكرد ولى ادعاى او دائمااسلام و دين بود .