الشيخ محمد علي الگرامي القمي
123
مذهب تشيع، آينده تاريخ بشريت (فارسى)
تجريد » دارد . معلوم مىشود كه پس حرف گوهر مراد درست است كه حتى مخالفين هم مىگويند كه همهء امور دين و دنيا مربوط به امامت است . مرحوم طبرسى در كتاب « كفايهء الموحدين » مىگويد : « پيشوايى ملت عبارت است از رياست همه جانبه الهى به عنوان جانشينى از پيامبر در همهءامور دين و دنيا به طورى كه بر همهء مردم اطاعتش واجب باشد . قاضى روزبهان كه از متعصب ترين علماى اهل تسنن است امامت را به عقيدهء خود و ساير هم مسلكانش يعنى اشاعره اين طور تعريف مىكند : « امامت به عقيدهء اشاعره ، جانشينى پيامبر در بر پاداشتن دين و حفاظت حوزهء امت است ، به طورى كه اطاعت امام بر همهءمردم واجب مىباشد . » ملاحظه مىفرماييد اين هم شبيه همان را مىگويد . مونتسكيو در كتاب معروفش « روح القوانين » مىگويد كه حكومت - تعبير آنها امامت نيست ، حكومت است - وسيلهء ارتباط رعايا و طبقهء حاكم است كه موجب ارتباط آنها و اجراى قانون و حفظ آزادى سياسى و مدنى مىباشد » . يكى از نويسندگان روانشناس معاصر مى گويد : « رهبرى داشتن دو قدرت و نقش خلاق در دو قسمت ؛ يك : سازمان بخشى به نيروهاى متفرق ، و دوم : حداكثر استفاده كردن از آنهاست » .