مسئله 2195 - اگر انسان خيال كرد طرف ، قصد هجوم به جان ، يا ناموس ، يا مال او را دارد و در مقام دفاع ، خسارت مالى يا جانى به طرف وارد كرد ولى بعد معلوم شد طرف چنين قصدى نداشته و انسان اشتباه كرده است در اين صورت انسان گناه ندارد ولى ضامن خسارت طرف است . مسئله 2196 - اگر دزد يا مهاجم مسلح به او حمله‌ور شد ، ولى او متوجّه نشد و به قصد حمله ابتدايى به او حمله برد ولى در واقع دفاع بود ، او ضامن نقص عضو يا خون مهاجم نمىباشد ، هر چند گناه تجرى دارد . مسئله 2197 - اگر دزد يا مهاجم ديگر به طرف او حمله‌ور شد ليكن مىداند كه مانعى هست كه او موفق نمىشود نبايد به مهاجم ضررى وارد كند ، و اگر كرد ضامن است و همين‌طور اگر مهاجم پيش از برخورد توبه كند . ولى اگر احتمال قوى آن است كه با اظهار توبه قصد نيرنگ دارد مىتواند به او ضرر برساند ولى اگر بعداً يقين كند كه واقعا قصد حمله نداشته يا منصرف شده بود ضامن مىباشد . مسئله 2198 - در نزاع دو دزد يا مهاجم با يكديگر هر كدام كه شروع كرده ضامن است و ديگرى كه دفاع مىكند اگر ضررى بزند ضامن نيست . مسئله 2199 - اگر دزد يا مهاجم فرار كند و مطمئن شويم كه ديگر برنمىگردد اضرار او جايز نيست ، ولى اگر احتمال عقلائى مىرود كه فرارش به قصد تجديد قوا و حمله مجدد است و ممكن است فرصت از دست برود ، جايز است با رعايت مراتب به او حمله ، شود .