عز الدين حسينى زنجانى
94
شرح خطبه حضرت زهرا (ع) (فارسى)
وظايف سنگينى دارم و همينطور شما نيز كه تحت فرمان و راهبرى من هستيد ، مسئوليت شديد و سنگينى داريد . مسئوليت رهبرى در نهج البلاغه در نهج البلاغه مىخوانيم : اتَّقُوا اللّه فِي عِبادِهِ وَ بِلادِهِ فَإنَّكُمْ مَسؤُولونَ حَتّى عَنِ البِقاعِ وَ البهائِمِ ؛ « 1 » از خدا بترسيد و به وظايفِ مقرر و رسيدگى به بندگان خدا و محيطهاى زيست خود عمل نماييد و بدانيد كه مسئوليت شما شديد است . زيرا حتى در مورد چهارپايان و منزلهاى مسكونى خود سؤال خواهيد شد . به همين جهت در همين خطبه سپاهيان خود را از ثناگويى نسبت به خود منع مىفرمايد : فَلا تَثنُوا عَليَّ بِجَميلِ ثَناء لإخراجي نَفسي إلى اللّهِ وَ إلَيكُم مِنَ التَّقِيَّةِ فِي حُقُوقٍ لمْ أَفرُغ مِن أدائِها وَ فَرائِضَ لابُدَّ مِن إمْضائِها ، فلا تُكلِّمُوني بِما تَكَلَّمَ بِهِ الجَبابِرَةُ ؛ من هنوز ترس آن را دارم كه از عهدهء مسئوليت رهبرى پيش خدا و شما مردم و از به جا آوردن وظايف زمام دارى و از اجراى فرايض الهى در نيامده باشم . با من مانند زمامداران گردن كش و از خود راضى سخن نگوييد . زيرا هر تمجيدى به اندازهء خود ، شخص را در خود مشتبه ساخته و مانع پيشرفت مقاصد زمام دارى و رهبرى است . از آنجا كه امام عليه السلام خود مىدانست كه مقام رهبرى پر مسئوليت و پرمخاطره است ، مىفرمود : هيهاتَ أنْ يَغلِبَني هَوايَ ، وَ يَقودَني جَشعي إلى تَخَيُّرِ الأطْعِمَةِ ، أوْ أبيَتَ مِبطاناً وَ حَولِي بُطُونٌ غُربى و أكبادٌ حَرى ؛ « 2 » هرگز ! هوا و هوس نمىتواند بر من چيره و آز بر من غلبه كند و بهترين طعام را براى خود
--> ( 1 ) . بيروت ، ص 301 . ( 2 ) . نهج البلاغه ، كتب الى عثمان بن حنيف ، عامله في البصرة .