پس از آن‌كه نعمت مسكن و همسر و وسيلهء آسايش را بيان فرمود ؛ با آمدن باران ، خوراك مورد نياز را آماده مىسازد . بدين رو مىفرمايد : از ابرها آب‌هاى سخت ريزان فرو فرستاديم . معلوم است كه قوام نباتات و جانداران به آب است و نيز مىفرمايد : « لِنُخْرِجَ بِهِ حَبّاً وَنَباتاً * وَجَنّاتٍ أَلْفافاً » ؛ به وسيلهء آب ، درختان و حبوبات و سبزيجات و باغ‌هايى كه درختان انبوه و سر به هم پيچيده دارد بهره‌ور ساختيم . نشاط واقعى اندكى دقت و تأمل كافى است كه تصديق كنيم برنامهء سعادتى برتر از اين تصور نمىشود كه انسان صبح از خواب برخيزد و خود را تميز و سر و صورت خود را بشويد و با طهارت ظاهرى و باطنى خود را آمادهء نماز و نيايش با قاضى الحاجات نمايد ؛ سپس با خواندن اين دعاها و مطالعهء اين تعليمات عالى ، از بارگاه كبريايى روح خويش را سرشار از نشاط و شادابى نمايد ، اما نه نشاطى ساختگى ؛ بلكه نشاطى كه از منبع حيات و زندگى سرچشمه گرفته ، خود را در قصرى زيبا ببيند كه زيبايى آن قابل توصيف نيست و قبل از ورود به آن‌جا آنچه كه احتياج دارد و نيازمند آن است آماده و مهيا شده است و خداى مهربان آن قصر را با هر چه در آن است براى آسايش و سعادت وى قرار داده و انسان همهء جهات اين آفرينش را از آنِ خويش به شمار مىآورد . چنين برداشت و منطق و دركى از آفرينش كجا و برداشت ديگرى كه خود را موجود بىهدف و بىحكمت ببيند كجا ؟ آنچه در هستى است همه را مرده و افسرده ببيند كه بدون غايت و هدف موجودند و پناه‌گاهى براى آنها نيست و از بىمقصدى و رنجورىِ روح ، به لذت‌هاى افراطى پناه مىبرند و سر تا پاى آنها را ظلمت و تاريكى فرا گرفته است . راه لذت از درون دان نز برون * ابلهى دان جستن از قصر و حصون آن يكى در كنج زندان مست و شاد * و ان دگر در باغ ترش و بىمراد بدين جهت مؤمن همواره سرشار از نشاط است . شيخ الرئيس مىگويد : العارفُ هَشّ و بَشّ ، فرحان ؛ لأنّه يَرى الحقَّ في جميعِ الأشياءِ .