عز الدين حسينى زنجانى
34
شرح خطبه حضرت زهرا (ع) (فارسى)
فدك در زمان متوكل مجدداً از دست بنىفاطمه گرفته شد و وى آن را به عبدالله بن عمر بازيار داد . در فدك يازده درخت خرما بود كه رسول اكرم صلى الله عليه و آله آنها را با دست مبارك خود كاشته بود . عبدالله بن عمر ، بشران بن ابىاميه ثقفى را به مدينه روانه كرد تا آن درختها را قطع كند . او هم مأموريت خود را انجام داد و در بازگشت فلج شد . از اين تاريخ مختصر و با مطالعه در خطبه و مذاكراتى كه ميان صديقهء طاهره عليها السلام و خليفه رد و بدل شده است استفاده مىشود كه آنچه بعضى خيال مىكنند كه فدك دهكده يا مزرعهء كوچكى بوده كه فقط كفاف مخارج سالانه اهل بيت را مىكرده است ، نبوده ؛ بلكه يكى از مهمترين مستغلات حاصل خيز بود ؛ زيرا زمينى كه حاصل اندك و غير مهمى داشته باشد چگونه جزو اموال عمومى و ثروت ملى اعلام مىشود ؟ مخصوصاً در زمانى كه به مناسبت رحلت رسول اكرم صلى الله عليه و آله احتمال حملهء دشمنان دين به حوزه اسلام مىرفت و مىبايست دولت اسلامى سپاه مجهزى داشته باشد . علاوه بر اين از جواب خليفه به خوبى وضعيت فدك روشن مىشود : إِنّ هذا المالَ لم يكنْ للنبي صلى الله عليه و آله ، و إنّما كانَ مالًا مِن أموالِ المسلمينَ يَحملُ النبي به الرجالَ و يُنفِقه في سبيلِ الله ؛ اين مال ملك رسول اكرم صلى الله عليه و آله نبود بلكه از اموال عمومى مسلمانهاست كه رسول خدا با آن ، مخارج عدهاى را مىداد و در راه خدا انفاق مىنمود . باز از هر دو مهمتر ، تقسيمى است كه معاويه ميان يزيد ، مروان و عمر بن عثمان انجام داد . بديهى است مزرعهاى كه با زحمت از آن ، مخارج يك سالهء خانوادهاى تأمين شود قابل بخشش ميان سه نفر از شخصيتها نيست كه هر يك در زمان خود از ثروتمندان بودند ؟ ! بنابراين جاى هيچگونه استبعادى نيست كه آنچه سيد بن طاووس - رضوان الله عليه - در كتاب نفيس كشف المحجة لثمرة المهجة نقل كرده ، صحيح باشد :