و فُهتُم بِكِلمةِ الاخلاص ؛ بدون پروا از مشركان ، كلمهء اخلاص ( لا إله الّا اللّه ) را بر زبان جارى ساختند . و نَفَرٌ من البيضِ الخِماص ؛ تمام اين مجاهدت‌ها به همراهى دستهء بسيار اندكى از اهل ورع و تقوا از مجاهدان صدر اوّل انجام پذيرفت . شرح اوضاع گذشتهء جزيرة العرب متن : كُنتُم على شَفا حفرةٍ منَ النارِ مُذقةِ الشاربِ و نُهزةِ الطامعِ و قبسة العَجْلان و مُوطَأِ . . . . شرح : يادگار نبوت به روش كتاب آسمانى ( قرآن كريم ) رفتار فرموده و به مردم ، تيره‌روزىهاى قبل از اسلام را يادآورى مىكند ؛ هم‌چون قرآن كريم كه بنىاسرائيل را به اوضاع نابسامان و هرج و مرج و روزهاى بدى كه داشتند و در چنگال فرعونيان گرفتار بودند متذكر مىشود ؛ تا قدر نعمت رهايى از آن گرفتارىها را بدانند و وضع فعلى به صورت عادى و تكرارى در نيايد . بيشتر انسان‌ها تحت تأثير جو حاكم بر زمان خود قرار مىگيرند . اين امر سبب مىشود انسان از حساب گذشته و آينده بازماند و از ياد برد كه در چه وضعى بود و اكنون به چه نعمتى رسيده است . بدين جهت مربيان بشر براى توجه دادن به نعمت‌ها كه اساس شكرگزارى است ، بيشتر به يادآورى نعمت‌ها تأكيد مىكنند كه چه بودى و چه شدى و مبادا تكرار نعمت‌ها آنها را از ارج بيندازد . به همين مناسبت يادگار نبوت ، مسلمانان حاضر در مسجد را كه از