2 . احوال و صفات ؛ 3 . اعمال . معارف عبارت است از شناخت ذات و صفات و افعال ذات احديت و كتاب‌هاى آسمانى و پيامبران و معاد . احوال يعنى بريدن از تمايلات مادى از قبيل شهوت ، غضب ، كبر ، عُجب ، حُب جاه و شهرت . اعمال ، عبارت است از به‌جا آوردن نماز ، پرداخت زكات ، به‌جا آوردن حج ، روزه ، جهاد و به‌طور كلى انجام فرمان‌هاى الهى و خوددارى از آنچه كه نهى شده است . ظاهربينان چنين مىپندارند كه علوم و معارف و شناخت ، مقدمهء بريدن از تمايلات مادى و آن‌هم مقدمه به جا آوردن احكام الهى است . ولى مطلب درست به عكس است ؛ به اين معنا كه عمل ، موجب انقطاع از تمايلات مادى و آن‌هم موجب پيدايش و گسترش شناخت ذات اقدس الهى در انسان است ؛ زيرا شناخت خدا حالتى است كه آميخته به عدم نيست و از عوارض مادى به دور است ؛ چه اين كه موجود مادى از سر تا پا ، استعداد و هر نقطه‌اى از آن فقدان كمال ديگرى است . بنابراين هر موجودى كه از هستى ، بيشتر از مجردات برخوردار باشد ، شرافت بيشترى خواهد داشت ، مانند ملائكه و ارواح مطهره كه از عوارض مادى و فقدان كمال به‌دورند ؛ تا چه رسد به ذات اقدس الهى . اين وجودات به ترتيب به هر مقدارى كه از نواقص ماده به دورند ، به همان مقدار واجد تماميت و شرافت بيشترى هستند . از طرفى وجود كامل و اكمل مقدمهء تحصيل وجود ناقص نمىشود ، مثلًا اعمال انسان كه از سنخ حركات و انفعالات است و عايدى جز زحمت و مشقت ندارد و نيز احوال كه از سنخ اعمال مىباشد و