عز الدين حسينى زنجانى
136
حكمت فاطمى (تلخيص شرح خطبه حضرت زهرا ع) (فارسى)
باب تشبيه معقول به محسوس استعمال مىشود ، مثلًا در زيارت اربعين سيد الشهداء عليه السلام آمده : حَمَلَةُ الأوزَار ؛ حاملان گناهان سنگين . و يا به ملائكهء مقرب مىگويند : حَمَلَةُ العَرْشِ ؛ چون سنگينى عرش الهى بر دوش فرشتگان مقرب است . در اين خطبه نيز از باب تشبيه معقول به محسوس مسلمانان را حاملان دين و وحى - كه به راستى بسيار سنگين و پر مسئوليت است - ناميده است . امَناء : جمع « أمين » ، در مقابل خائن ، كسى است كه مراقبت و مواظبت لازم را در نگهدارى چيزى كه به او سپرده شده است ، اعمال كند . بُلغاء : جمع « بليغ » ، رسانندگان پيام يا خبر . زعيم : رئيس ، مصدر آن « زعامت » ، سرپرستى . تعهد و كفالت . عَهْد : چندين معنا دارد ؛ از جمله سفارش نمودن ، پيمان بستن ، مسئوليت در قبال تكليف . امامت نيز از مصاديق عهد است : « وَ إِذِ ابْتَلى إِبْراهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّى جاعِلُكَ لِلنّاسِ إِماماً قالَ وَمِنْ ذُرِّيَّتِى قالَ لا يَنالُ عَهْدِى الظّالِمِينَ » ؛ « 1 » وقتى كه پروردگار ابراهيم ، وى را به مقام آزمايش آورد ، ابراهيم همهء آنها را تمام كرد . خطاب شد : تو را امام و رهبر مردم قرار خواهيم داد . گفت : از ذريه من چطور ؟ خدا فرمود : عهد من ( امامت ) به ستم كاران نمىرسد . در اين آيهء شريفه درخواست ابراهيم دربارهء امامت است كه خدا از آن تعبير به « عهد » مىفرمايد . اسْتِخْلاف : از « خَلف » ، پشت . در مقابل قُدّام به معناى جلو . اگر كسى بعد
--> ( 1 ) . بقره ، آيهء 124 . .