در وجود مشخص و وقت معين . قضاى مجرد شده ، كردارهاى قطعى خدا هستند كه تحقق و تجسم در خارج يافته‌اند و به وسيله حواس درك شوند از آنچه رنگ و بو دارد و در كيل و وزن در آيد و آنچه بجنبد و بخرامد از انسان و جن و پرنده و درنده و محسوسات ديگر . بداء براى خدا در آن چيزى باشد كه هنوز وجود خارجى ندارد و چون وجود خارجىِ قابل ادراك پيدا كند ، براى خدا بداء در آن نباشد و خدا هر چه خواهد بكند ، به علم خود همه چيز را پيش از آنكه بوده باشند دانسته و به خواست خود صفات و حدود آنها را شناخته و پيش از اظهار آنها آهنگ هستى آنها را داشته و به اراده خود ذات آنها را به وسيله رنگ آميزى و نشانه‌گذارى تميز بخشيده و با تقدير و اندازه ، قوت و رزق آنها را مقدر نموده و آغاز و انجام آنها را شناخته و به قضاى خود اماكن آنها را براى مردم بيان كرده و مردم را بدانها رهنمائى نموده و با اجراء و امضاء ، علل آنها را تشريح كرده و امر آنها را آشكار ساخته و اين است تقدير عزيز دانا . ( 1 ) همچنين امام صادق ( عليه السلام ) مى فرمايند : هيچ چيزى در آسمان و زمين نيست مگر اينكه اين خصوصيت هاى هفتگانه را [ از جانب خداوند ] داشته باشد : خواست ، اراده ، قَدَر ، قضا ، اجازه ، كتاب و زمان ؛ پس اگر كسى خيال كند كه مىتواند يكى از اين امور را نقض كند ، كفر ورزيده است . ( 2 ) امام هادي ( عليه السلام ) فرمودند : خداوند متعال دو گونه اراده و دو گونه خواست دارد : اراده قطعى و اراده غير قطعي ؛ نهى مىكند و حال آنكه مى خواهد ، دستور مىدهد و حال آنكه نمى خواهد ؛ آيا نديده اى كه خداوند آدم و زنش را نهى كرد از اينكه از آن درخت بخورند و حال آنكه خواسته اين كار انجام شود ! و اگر در

--> ( 1 ) - كافى ج 1 ص 148 ( 2 ) - كافى ج 1 ص 149