السيد محمود الهاشمي الشاهرودي

57

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)

در معناى جِدّ السير مطرح در اين روايات ، اختلاف است ، از جمله : 1 . دو منزل را يكى كردن . 2 . معناى عرفى جمله ، يعنى حركت شتابنده‌تر از مقدار متعارف ، به گونه‌اى كه موجب مشقت و زحمت گردد ، هرچند دو منزل يكى نشود . 3 . عزيمت به سفرى غير از سفر كارى ، مانند رفتن به سفر حج جهت به جا آوردن مناسك . 4 . قصد مسافت قبل از تحقق عنوان كثير السفر . تحقق آن به اين است كه مكارى و جمّال در ابتداى كارشان بدون قصد مسافت ( هشت يا چهار فرسخ ) به مقدار مسافت بروند كه در اين صورت نمازشان تمام و روزه شان صحيح است ؛ ليكن چنانچه از آن جا قصد مسافت كنند بايد نماز را شكسته بخوانند . 5 . اقامت ده روز در وطن ، كه پس از آن ، چنانچه بخواهند به سفر روند ، در سفر اوّل نمازشان شكسته است . « 2 » مكارى و جمّال در صورت جدّ در سير به معناى اوّل يا دوم ، به قول برخى ، نمازشان را شكسته مىخوانند و روزه را افطار مىكنند ؛ « 3 » هرچند بنابر قول مشهور ، كسى كه سفر را شغل خود قرار داده باشد ، نمازش تمام است ؛ خواه حركتش در سفر به طور متعارف باشد يا تندتر از حدّ متعارف ؛ « 4 » ليكن بنابر ساير تعاريف ، حكم ( قصر نماز ) بى اشكال و اتفاقى است . به قول مشهور ، خواندن نماز شب قبل از نيمه شب براى مسافرى كه جِدّ در سير ( سرعت در پيمودن مسير سفر ) ، مانع خواندن آن پس از نيمه شب مىشود ، جايز است . « 5 » جدعاء جَدْعاء : گوش بريده . « 1 » جدعاء به حيوان گوش بريده و گوش يا بينى بريده « 2 » معنا شده است ؛ ليكن بسيارى جدعاء را در معناى اوّل به كار برده‌اند ؛

--> ( 2 ) الكافى ( كلينى ) 3 / 437 ؛ تهذيب الاحكام 3 / 215 ؛ مختلف الشيعة 3 / 107 ؛ ذكرى الشيعة 4 / 317 ؛ روض الجنان 2 / 1039 - 1040 . ( 3 ) الكافى ( كلينى ) 3 / 437 ؛ تهذيب الاحكام 3 / 215 ؛ مدارك الاحكام 4 / 456 ؛ الحدائق‌الناضرة 11 / 393 . ( 4 ) مستمسك العروة 8 / 71 . ( 5 ) الحدائق الناضرة 6 / 229 . 1 معانى الاخبار / 221 ؛ روضة المتقين 11 / 10 ؛ بحار الانوار 99 / 282 و 298 . 2 الوافى 13 / 1124 ؛ الحدائق الناضرة 17 / 92 .