3 - 4 . مرحلهء استقلال اين مرحله از حدود نيمهء قرن هفتم با ظهور محقق حلّى شروع مىشود و تا نيمهء دوم قرن دهم ادامه مىيابد . فقه شيعه در اين مرحله در ابعاد گوناگون پيشرفت كرد و نه تنها ظواهر ، بلكه اساس و مبانى آن دستخوش تحول و دگرگونى شد . همچنين براى نخستين بار در ميدان‌هاى متنوعى گام نهاد و استقلال كامل خويش را از مشابهت و تقليد فقه غير امامى بازيافت . اين تحول در دو بعد قابل بررسى است : 1 - 3 - 4 . اصول و مبانى فقه اجتهادى اهتمام جدّى به علم فقه و بازنگرى در آن ، شفاف شدن مباحث اصولى و استقلال آن از مباحث اصولى اهل سنّت را به دنبال داشت . مقايسه‌اى ميان تأليفات اصولى محقق حلّى و شاگردش علامهء حلّى با تأليفات اصولى سيد مرتضى و شيخ طوسى ، گواهى صادق بر اين مدعا است . اين اهتمام ، باعث رشد كمّى و كيفى مباحث و مسائل علم اصول شد كه در بهره‌گيرى از آن در مباحث فقه استدلالى و نيز پيشرفت و تحول مباحث معاملات ، متبلور گشت ؛ همچنان كه در عرصهء بحث ، تدريس و تأليف نيز بازتاب يافت . در مرحلهء شكوفايى بر خلاف مرحلهء تأسيس ، گرايش به حجيّت خبر واحد غلبه و رشد يافت ، با اين وجود ، حديث به معتبر و غير معتبر تقسيم مىشد . در مرحلهء استقلال ، براى نخستين بار ، حديث به چهار نوع صحيح ، حسن ، موثّق و ضعيف تقسيم و ارزشگذارى شد . اين پديده ، در ابزار و اصول استنباط تحولى به وجود آورد كه به طور مستقيم در محصول فقهى و نيز در تصنيف احاديث بر اساس ميزان اعتبار و ارزش فقهى تأثير گذاشت . در اين مرحله همچنين ، كوشش زيادى براى بازشناسى راويانى كه اسامى مشترك داشتند ، صورت گرفت كه در آثار رجالى علامه حلّى يعنى « ايضاح الاشتباه » و « الرجال » انعكاس يافت . فقيهان اين مرحله دريافتند كه علم رياضى در مباحث فقهى به ويژه ارث ، خمس ، زكات ، و معاملات و علم هيئت در مباحث قبله ، هلال ماه ، اوقات نماز و مانند آن مىتوانند در خدمت علم فقه قرار بگيرند . خواجه