السيد حامد النقوي (مترجم: محبوب القلوب)
818
خلاصهء عبقات الانوار (حديث أنا مدينة العلم) (فارسى)
نخست اين كه : حديث ناشناخته و جز از شريك از هيچ ثقهاى دانسته نشده است اين ادّعا بر كوتاهى دست و كمى اطّلاعش دلالت دارد ، چون اينگونه نيست ، همانطور كه بر پژوهشگر آگاه پوشيده نيست و حديث مشهور و ثقههايى غير از شريك آن را نقل كردهاند ، كه بيش از اين به تفصيل آن را دانستيد . به هر حال اگر چنين هم باشد كه تنها شريك آن را نقل كرده است ، اين باعث صحيح يا حسنبودن آن نمىشود - / از اين جهت ، ترمذى آن را حسن شمرده است ؛ همانگونه كه محبّ طبرى در « الرياض النّضرة » و « ذخائر العقبى » تصريح مىكند . و روايت ترمذى تنها به نقل شريك مىباشد و ابنجرير طبرى هم آن را در « تهذيب الآثار » صحيح دانسته و نيز سيوطى در « جمع الجوامع » آن را جز از شريك روايت نكرده است . و حاكم نيشابورى آن را صحيح دانسته همانگونه كه شامى در « سبل الهدى و الرّشاد » و شبراملسى در « تيسير المطالب السنّيّة » و زرقانى در « شرح المواهب اللدنيّة » به آن تصريح كردهاند و حافظ علايى و مجد فيروزآبادى هم آن را « حسن » دانستهاند و علائى آنگونه كه در « اللآلى المصنوعة » به نقل از پاسخهايى به اعتراضهاى سراج قزوينى بر حديثهاى « المصابيح » نوشتهى بغوى ، آمده است گويد : « شريك پسر عبداللَّه نخعىِ قاضى است مسلم به او احتجاج كرده و بخارى برايش تفسيرى آورده و يحيىبنمعين او را ثقه دانسته است . و عجلى گويد : ثقه و نيكو حديث است و عيسىبنيونس گويد : هرگز كسى را پرهيزكارتر از شريك در دانش نديدم . بنابراين تفرّد او حسن است . » و فيروزآبادى هم در كتابش « نقد الصّحيح » بعد از حديث : « أنا دارالحكمة » همين مطلب را آورده است . بنابراين يگانه بودن شريك در نقل ، مانع صحيح يا حسن بودن حديث نمىباشد ، و هرگز باعث سستى آن نمىگردد ، تا چه رسد كه افراد ثقهى ديگرى هم در روايت اين حديث شريف ، با شريك همراه شده باشند ! ! و دوم اين گفته كه : اسنادش مضطرب است . كاملًا باطل است ؛ چون هر كس به اسنادهاى اين حديث توجّه كند ، آنها را متعدّد ، ثابت و بدون هرگونه تزلزل و