السيد حامد النقوي (مترجم: محبوب القلوب)
287
خلاصهء عبقات الانوار (حديث أنا مدينة العلم) (فارسى)
دليلش در رسالهاى مستقل بيان كرده كه آن را « مأخذ الأقوى » ناميده است . همچنين گزيدههايش را در اصول نوشته است و تفسير بزرگى دارد كه در آن گفتههاى مفسّرين را گرد آورده است و رسالههايى در تصوّف و پژوهش معارف تجديدكنندهى هزارهى دوم شيخ احمد سرهندى دارد . و شاه عبدالعزيز دهلوى از او به بيهقى دوران تعبير مىكرد . كتابهاى سودمند و مورد پذيرش بسيارى دارد و شاه ولى اللَّه محدّث دهلوى از او روايت مىكرده است . كمالات و فضائل او بيش از آن است كه در اين مختصر بگنجد ، و همانندى در ميان دانشمندان حنفى در سرزمين هند در زمينهى پژوهش و انصاف و نداشتن تعصّب و پيروى از دليل ، برايش پيدا نشده است . سال 1225 درگذشت . » 138 - اثبات دهلوى دهلوى حديث « مدينةالعلم » را در فتوايى از او كه به خطّ يكى از بزرگان اهلسنّت است ، اثبات كرده است ، و اين متن سؤال و پاسخ آن است : « سؤال : نزد اهل حق يعنى اهل سنّت و جماعت - با برهانهاى عقلى و نقلى ثابت شده است كه عصمت فقط به پيامبران و فرشتگان اختصاص دارد ، همچنين نبايد كسى غير از آنان را به عصمت توصيف كرد و لذا فقها و متكلّمين از اين كار منع كردهاند . ولى جناب فخرالمحدّثين جناب شاه ولىّاللَّه در « التفهيمات » و غير آن ، محقّق بودن اين صفتهاى چهارگانه - عصمت و حكمت و وجاهت و قطببودن باطنى - را در ائمّهى دوازدهگانه ذكر كرده است . همچنين در رسالهاى كه دربارهى اعتقادات نوشته آن را اثبات كرده است . پس بر چه وجه صحيحى مىتوان اين سخن را حمل كرد ؟ و دليلش از كتاب و سنّت و اجماع چيست ؟ و چگونه مىتوان ميان اين سخن و مذهب اهل سنّت جمع كرد ؟ و نيز اين امر با برترى دادن خلفاى سهگانه خصوصاً شيخين منافات دارد ؛ در حالى كه اين برترى را اهل سنّتى كه مورد توجّه هستند بر آن اجماع دارند . علىرغم اينكه او مسأله برترى را با تمام كوشش خويش با دليلهاى عقلى و نقلى و كشفى و