السيد علي الحسيني الميلاني
48
نگاهى به آيه ولايت (فارسى)
پايان كتاب او را با دقّت بررسى كردم و به نكاتى دست يافتم كه اگر كسى از آنها آگاه شود نه تنها او را كافر دانسته ، بلكه - بالاتر از آن - هر كس كه او را « شيخ الاسلام » ناميده است نيز كافر خواهد دانست . نخستين شبهه : معناى ولايت نخستين شبهه ، در معناى ولايت است كه پيشتر به آن اشاره شد و به طور مختصر به آن پاسخ داديم . اين شبهه را فضل بن روزبهان در كتاب ابطال الباطل مطرح كرده است . او اين كتاب را در ردّ كتاب علّامه حلّى رحمه اللَّه نوشته است . پس از او سيّد قاضى نوراللَّه تسترى در كتاب احقاق الحق و شيخ محمّد حسن مظفّر در كتاب دلائل الصّدق كتاب او را نقد كرده و به اشكالهاى او پاسخ دادهاند . دومين شبهه : « واو » حاليه يا عاطفه ؟ شبهه ديگرى كه در اين زمينه مطرح شده است اين است كه برخى احتمال دادهاند كه « واو » در « و هم راكعون » ، « واو » عاطفه است نه « واو » حاليّه « 1 » . بنا بر اين ، آيه را اين گونه مىخوانيم :
--> ( 1 ) پيشتر گفتيم كه مراد از « واو » عاطفه آن است كه جمله بعدى را به وسيله عطف به جمله قبلى مرتبط سازد و آنرا در حكم جملهء قبلى شريك مىسازد ؛ اما « واو » حاليه حالت وقوع كار را بيان مىكند . به عنوان مثال وقتى مىگوييم : جاء زيد وعَمْرو يعنى زيد و عمرو آمدند ، حرف « واو » عاطفه است اما وقتى مىگوييم : جاء زيد وهو قائم يعنى زيد آمد در حالى كه ايستاده بود ؛ حرف « واو » در اين مثال حاليه است و با اين دو نظر معناى آيه با هم متفاوت خواهد بود .