فراهم مىشود ، و با قصد اقامه روزه را مىگيرد و نمازش را تمام مىخواند ولى بعد از يكى دو روز محل ديگرى به او پيشنهاد مىشود كه تقريباً 18 كيلومتر با محل اقامتش فاصله دارد و بايد هر روز اين مسير را برود و برگردد و رفت و برگشت ايشان هر روز دو يا سه ساعت وقت مىبرد ، در اين صورت روزه و نماز ايشان چه حكمى دارد ؟ و اگر رفت و برگشت ايشان شش ساعت وقت بگيرد چطور ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ در هر دو صورت كه پس از قصد اقامه و تحقق اقامه با خواندن نماز چهار ركعتى ، سفر به ما دون مسافت ، اتفاق افتاده و از اول قصد خروج نداشته ، نماز و روزه‌اش تمام و صحيح است ، و در روز آخر كه از محل دوم به قصد مسافرت به محل اول برمىگردد در برگشت و محل اقامه احتياطاً در نماز بين قصر و تمام جمع كند و روزه را بگيرد ، و الله العالم . ( 471 ) شخصى كه فاصلهء محل سكونت و درس او حدود بيست و دو كيلومتر و نيم است و هر روز بين محل درس و سكونت تردد دارد ، حكم نماز و روزهء او چگونه است ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ چنانچه براى تدريس مىرود و برمىگردد - مثل اساتيد و معلمين - نمازش تمام و روزه‌اش صحيح است ؛ و اگر براى درس خواندن و تحصيل مىرود و برمىگردد - مثل دانشجويان و محصلين - در نمازش احتياطاً جمع بين قصر و تمام كند ، و اگر روزه‌اش را گرفت مجزى است و قضا ندارد ، و الله العالم . ( 472 ) اگر هرچند روز يك بار به محل درس مىرود حكم چگونه است ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ اگر هفته‌اى حد اقل يك بار براى تدريس مىرود و برمىگردد ، نمازش تمام و روزه‌اش صحيح است و اگر فاصلهء اين رفت و آمدها بيش از يك هفته باشد مثل اينكه هر 8 روز يا هر 9 روز يك بار مىرود و برمىگردد - چه استاد و معلم باشد يا دانشجو و محصل - در نمازش جمع بين قصر و تمام بكند