بگيرد ، حقّ مطالبهء مخارج را ندارد ، و الله العالم . ( 1704 ) زن به بهانهء اينكه مىخواهد از شوهرش طلاق بگيرد ، در دادگاه به شهادت دروغ از بستگان مادر و مادر بزرگ عسر و حرج را ثابت مىكند ، حاكم شرع هم حكم طلاق مىدهد ، و شوهر به هيچ وجه راضى به طلاق نيست ، آيا اين طلاق صحيح است ؟ و اگر صحيح است نوبت به مهريه مىرسد يا نه ؟ مرقوم بفرماييد . [ جواب ] باسمه تعالى ؛ عسر و حرج زن در باقى ماندن بر زوجيّت در فرض ثبوت ، فى نفسه ولايت حاكم شرع بر طلاق را موجب نمىشود ، و ولايت طلاق با شوهر است ؛ و اگر در ضمن عقد نكاح ، وكالت در طلاق براى زن شرط شده باشد ، آن شرط معتبر است ؛ و همچنين چنانچه شوهر نفقه نمىدهد يا عاجز از انفاق باشد ، در اين صورت زن مىتواند به حاكم شرع مراجعه نمايد تا شوهر را به طلاق يا انفاق اجبار نمايد ، و پس از امتناع شوهر از انفاق و طلاق ، براى حاكم شرع جايز است طلاق بدهد ؛ اما مهريه به نكاح ثابت است و پس از دخول ، تمام آن استقرار پيدا مىكند ، و زوجه در صورت تمكن زوج ، آن را مىتواند مطالبه نمايد ، و قبل از دخول در هر حال مىتواند مهر را مطالبه كند ، و الله العالم . ( 1705 ) مواردى را كه زن مىتواند قانوناً طلاق بگيرد لطفاً توضيح دهيد ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ طلاق به دست مرد است ، و مواردى كه زن از شوهر ضمن عقد نكاح يا عقد ديگر وكالت در طلاق گرفته باشد ، حق دارد با رعايت شرايط از طرف شوهر ، خود را طلاق بدهد ؛ و همچنين در صورتى كه مرد از دادن نفقه امتناع كند و زن به حاكم شرع رجوع نمايد ، حاكم شرع شوهر را مجبور مىكند يا نفقه بدهد يا زن را طلاق بدهد ، و اگر هيچ‌كدام را انجام نمىدهد ، خود حاكم زن را طلاق مىدهد ، و الله العالم . ( 1706 ) در طلاق رجعى كه اخراج زن از خانه حرام است ، آيا مقصود وجوب نفقهء او بر