الميرزا جواد التبريزي
267
استفتائات جديد (1385ش) (فارسى)
سرازير مىشود و ديگر زمينها را سيراب مىكند ، پس از تقسيم بدست يكى از برادران افتاده ، اينك وى از رسيدن آب به ديگر زمينها جلوگيرى مىكند ، حكمش چيست ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ حقّ سابق بر تقسيم ، به قوت خود باقى است ، مگر اينكه هنگام تقسيم خلاف آن شرط شده باشد ، و الله العالم . ( 1232 ) آيا اجازه مىفرماييد ضمن عقد شركت ، شريك متعهد شود سهم الشركهء خود را بعد از مدتى - مثلًا يك سال - به قيمتى كه ضمن عقد تعيين مىشود ، به شريك ديگر بفروشد ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ اشتراط مذكور ، مانعى ندارد ؛ ولى با فسخ شركت ، تعهد مزبور لازم الوفا نيست ، و الله العالم . ( 1233 ) در يك مزرعهء مشاع ، در صورتى كه يكى از مالكان بدون رضايت ديگران و با مخارج خود چاهى حفر نمايد ، آيا اين چاه ملك مطلق حفركننده مىشود ؟ آيا ديگران در اين چاه حقى دارند ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ در فرض سؤال ، آب چاه و خود چاه ملك مشاع همهء شركاء است ، و حافر حقّ مطالبهء مخارج را ندارد ، و الله العالم . ( 1234 ) چند برادر در يك خانه و ملك مشاع زندگى مىكنند ؛ يكى از برادران ، كارگر ، يا زارع در بالاى زمين ، بىاجازه يا با اجازهء پدر درختى مىنشاند ، اكنون آيا صاحب آن درخت ، شخص صاحب زمين است يا كسى كه آن را كاشته ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ درخت ملك كسى است كه آن را نشانده است نه ملك صاحب زمين ، مگر اينكه بعد از كاشتن يا قبل از آن درخت را به صاحب زمين واگذار كند ، و الله العالم .