الميرزا جواد التبريزي

197

استفتائات جديد (1385ش) (فارسى)

دَين آن را ادا نموده ، بايد به قيمت فعلى تخميس كند ؛ و چنانچه از پولى بخرد كه سال بر او گذشته و معامله به ثمن كلى باشد چنان كه متعارف است ، به قيمت خريد تخميس مىشود ، مگر اينكه آن را بفروشد ، كه در اين صورت زيادى قيمت هم خمس دارد ، و الله العالم . ( 952 ) اشخاصى كه سال براى خود قرار نداده‌اند و شروع كسبشان معلوم نيست ، با فرض علم به زيادى ربح از مؤونهء سال فى الجمله آيا مقتضاى علم اجمالى احتياط به وجوب خمس جميع ارباح سال است يا اعطاء خمس يك روز از سال كفايت مىكند ؟ و در صورتى كه علم به زيادى ربح از مؤونهء سنه ندارد حكم چيست ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ مقدارى را كه مىداند ربح داشته بايد تخميس نمايد مگر اينكه بداند صرف در مؤونهء همان سال نموده است ؛ و اگر در اثناء سال چيزى خريده كه مؤونه نبوده ، خمس قيمت فعلى آن را بدهد ؛ و چنانچه پس از گذشت سال خريده ، فقط خمس آن ربح را بايد بدهد ؛ و در موارد شك ، بنابر احتياط با حاكم شرع مصالحه نمايد ، و الله العالم . ( 953 ) اگر پولى از دستگاه حكومتى غير اسلامى بدست آيد ، تصرف در آن چه حكمى دارد ؟ چه زمانى بر آن خمس تعلق مىگيرد ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ آنچه تا آخر سال باقى مىماند بايد تخميس كند ، و الله العالم . ( 954 ) حقوقى كه بعد از بازنشستگى پرداخت مىگردد خمس دارد ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ به مقدارى كه داده‌اند ، پس از گذشت سال هرچه باقى ماند خمس آن واجب است ، و الله العالم . ( 955 ) هديه‌اى كه در طول سال مورد استفاده قرار نگيرد خمس دارد ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ هديهء كم‌ارزش خمس ندارد ، ولى اگر خطير باشد و تا يك سال صرف در مؤونه نشود خمس دارد ، و الله العالم . ( 956 ) با پول ارث سهم كارخانه‌اى خريدارى مىشود ، آيا سود حاصل از سهم خمس