راه ثابت شدن نجاست مسأله 122 - نجاست هر چيز از سه راه ثابت مىشود : اوّل آن كه خود انسان يقين كند چيز نجس است ، و اگر گمان داشته باشد چيزى نجس است ، لازم نيست از آن اجتناب نمايد بنابراين غذا خوردن در قهوه خانه‌ها و مهمان خانه هايى كه مردان لا ابالى و كسانى كه پاكى و نجس را مراعات نمىكنند در آنها غذا مىخورند ، اگر انسان يقين نداشته باشد ، غذايى را كه براى او آورده‌اند نجس است اشكال ندارد . دوم آن كه كسى كه چيزى در اختيار اوست بگويد آن چيز نجس است ، مثلًا همسر انسان يا نوكر يا كلفت بگويند ظرف يا چيز ديگرى كه در اختيار اوست نجس مىباشد . سوم آن كه دو مرد عادل بگويند چيزى نجس است و نيز اگر يكنفر عادل هم بگويد چيزى نجس است و از گفتهء او اطمينان حاصل شود بنابر احتياط واجب بايد اجتناب كرد . مسأله 123 - اگر به واسطه ندانستن مساله نجس و پاك بودن چيزى را نداند مثلًا نداند عرق جنب از حرام پاك است يا نه ، بايد مسأله را بپرسد ولى اگر با اين كه مسأله را مىداند ، چيزى را شك كند پاك است يا نه مثلًا شك كند آن چيز خون است يا نه ، يا نداند كه خون پشه است يا خون انسان ، پاك مىباشد . مسأله 124 - چيز نجسى كه انسان شك دارد پاك شده يا نه نجس است و چيز پاك را اگر شك كند نجس شده يا نه ، پاك است و اگر هم بتواند نجس يا پاك بودن آن را بفهمد لازم نيست وارسى كند . مسأله 125 - اگر بداند يكى از دو ظرف يا دو لباسى كه از هر دوى آنها استفاده مىكند نجس شده و نداند كدام است ، بايد از هر دو اجتناب كند ولى اگر مثلًا نمىداند لباس خودش نجس شده يا لباسى كه هيچ از آن استفاده نمىكند و مال ديگرى است ، از لباس خودش هم بنابر احتياط لازم اجتناب نمايد مگر اين كه كاملًا از اختيارش خارج باشد .