مبارزات سياسى آيت‌اللَّه هاشمى شاهرودى و انديشه ولايت فقيه شهيد صدر پس از تجزيه حزب الدعوه به اين نتيجه رسيد كه هر اقدام سياسى بايد از جانب مرجعيت دينى پشتيبانى و هدايت شده و مأذون از ولىّ فقيه باشد و الّا يا بىنتيجه مىماند يا منحرف مىشود . آقاى هاشمى شاهرودى يكى از برجسته‌ترين شاگردان شهيد صدر بود كه در ترويج اين انديشه فعاليت مىكرد . اين ديدگاه با نظريه امام خمينى ( ره ) مطابقت داشت كه بحث او پيرامون ولايت فقيه - كه در درس خود در نجف اشرف آن را مطرح كردند و آقاى هاشمى در آن شركت مىكرد - محور اصلى طرح و انتشار اين نظريه در محافل حوزوى و فرهنگى و دانشگاهى بود . بدين ترتيب آيت‌اللَّه هاشمى شاهرودى در مقدمه خط مبارزاتى شهيد صدر و امام خمينى ( ره ) در عراق قرار گرفت و متعاقب آن رژيم صدام در سال 1974 . م ( 1352 ه . ش ) با هجوم به حوزه نجف ، ايشان را به همراه جمعى ديگر از علما و نخبگان فرهنگى عراق دستگير كرد . وى در شعبه 5 اداره