ثالثا ؛ منافع و اغراض شخصى را ملاحظه مىكنند . چنانچه در انتخابات عرفى ديده و مىبينيم كه در هر انتخاب آزاد و به اصطلاح صحيح و دور از اعمال نفوذ ، اين اغراض و علل و موانع دخالت دارد و اغراض شخصى را مردم بيشتر بر مصالح نوعى ترجيح مىدهند ، لذا تا كنون انتخاب بشر در تعيين زمامداران از همه جهت كامل نبوده و افرادى را كه انتخاب كرده لايق‌تر از همه نبوده و اشخاصى كه صلاحيّت بيشتر داشتند انتخاب نشده‌اند و اگر در بعضى موارد ، زمامدار نسبتا صالحى انتخاب شده جهتش نه واقع‌بينى و تشخيص و پاكى و طهارت نظر مردم بوده ، بلكه تصادف و اتفاق و اوضاع و احوال يا يك نوع اضطرارهاى سياسى موجب آن شده است . و اگر تشخيص مردم ، صحيح و پاك و بىغل‌وغش و براساس حقيقت‌بينى و شناخت صلاحيّت واقعى بود بايد هميشه انتخاب شوندگان آنها واجد صلاحيّت و شايستگى باشند . پس اينكه مىبينيم گاهى انتخاب بشر غلط و گاهى بالنسبه و بندرت صحيح واقع شده ، دليل ناتوانى او از تشخيص صالح و شايسته واقعى است . چنانچه حضرت ولى عصر - عجل اللّه تعالى فرجه - در جواب سعد بن عبد اللّه اشعرى قمى كه از امام پرسيد : چرا مردم نمىتوانند براى خود امام انتخاب نمايند ؟ فرمود : پيشواى مصلح يا مفسد ؟ گفت : مصلح . فرمود : با اينكه هريك از آنان از باطن ديگرى و نيّت او ناآگاه است