داشت چنان كه به تأثير دعا ، صدقه ، صله رحم و امور ديگر نيز ايمان داريم اگر چه تفاصيل و ارتباطات كامل اين امور و مخصوصاً قضا و قدر بر ما مخفى است و شايد فهم آن تفاصيل براى ما دشوار و بلكه غيرممكن باشد . ايمان به اين امور ، علاوه بر اين كه ايمان به واقعيات و نظامى است كه خدا در عالم كون مقدّر و مقرّر فرموده است در استصلاح حال عبد و تربيت و تكميل او نقش مؤثر دارد و بدون ايمان به اين امور و عقيده به اختيار عبد وا مر بين امرين ، تربيت و تكميل انسان ميسّر نيست . همهء اين امور از جنبهء عقيدتى از اسباب و ابزار تربيت بشر است كه خداوند مقدّر فرموده است . بشر مىبايد كه در عين حالى كه مختار است و اسباب و وسائل مادى را استخدام كرده و به كار مىگيرد ، به خدا اعتماد داشته باشد و هميشه از او كمك بخواهد و منصرف از او نباشد ، و به فراهم بودن اسباب مغرور نگردد و غافل از خدا نشود كه در بسيارى از موارد با اينكه انسان اسباب امرى را فراهم مىنمايد و در نظرش حصول نتيجه قطعى است ، ناگهان وضع بهم مىخورد و نتيجه حاصل نمىشود و همهء زحمتها بىثمر مىگردد . و گاهى هم به عكس ، اسباب پيشامد سوئى فراهم مىشود و انسان در سراشيبى سقوط قرار مىگيرد و بيچاره مىشود ناگهان عنايت غيبى به‌طور معجزه‌آسا او را نجات مىدهد . و سرّ بزرگى كه در اين جريان ديده مىشود همان توجه