الشيخ لطف الله الصافي الگلپايگاني
243
نيايش در عرفات (فارسى)
نفى خدايان ديگر و نفى شريك و نظير براى خدا دارد نگويد اگر چه در دل معترف باشد ، كافر است مگر اينكه در اقرار به زبان معذور باشد هرچند فرض وجود عذر مطلق از گفتن كلمهء طيّبهء توحيد حتى در سرّ و خفا فرض نادر بلكه غير واقعى است . قسم دوّم : از صفات خدا صفات حقيقيهء غير ذاتيّه است . اين صفات مثل صفت تفرّد ، بىشريكى و بىهمتايى است كه به مناسبت در قسم اوّل به آن اشاره شد و مثل صفت خالقيّت ، رازقيّت ، راحميّت ، رحمانيّت ، رحيميّت ، ربّانيّت ، سميعيّت و غير اينها از اسماء و صفات ديگر . در اين صفات و اسماء هركدام برهان عقلى يا نقلى يا هر دو بر استحالهء شريك و نفى نظير و بديل براى خدا در آن صفت اقامه شده است . در آن صفت به هيچ معنايى شريك براى او نخواهد بود مانند همان صفت واحديّت و يكتايى و بىهمتايى كه هم دليل عقلى بر محال بودن شريك براى خدا دلالت قاطع دارد و هم با دليل سمعى تنزّه خدا از وجود شريك و نظير ثابت است . و مثل خالقيّت و رازقيّت و به طور كلى در كل افعال و صفات فعليّه ، خدا را شريك نيست هم به اين معنى كه افعال الهى با مدد ديگرى يا مشاركت ديگرى از او صادر نشده و در تمام افعال خود ، مستقل و بىشريك است . و هم به اين معنى كه امر خلق و رزق به مخلوق واگذار نشده كه خدا از تدبير امور بركنارباشد .