رَحمَةً إِذا فَريقٌ مِنهُم بِرَبِّهِم يُشرِكونَ . « 1 » و هرگاه به مردم رنج و حال بدى برسد ، خدا را با حال بازگشت به سوى او مىخوانند ؛ سپس هنگامى كه خدا به آنها رحمت خود را چشانيد ، ناگاه گروهى از آنان به پروردگار خود مشرك مىشوند . در تفسير حضرت امام حسن عسكرى عليه السلام روايت است كه شخصى از حضرت امام جعفر صادق عليه السلام دربارهء خدا پرسيد ، حضرت در جواب فرمود : آيا هرگز سوار كشتى شده‌اى ؟ مرد جواب داد : بلى . حضرت فرمود : آيا كشتى تو شكسته است در حالتى كه نه كشتى ديگرى باشد كه تو را نجات دهد و نه شنا بدانى كه تو را بىنياز كند ؟ عرض كرد : بلى . حضرت فرمود : آيا دل تو تعلّق گرفت به اينكه چيزى هست كه بتواند تو را از اين ورطه‌اى كه در آن گرفتار شده‌اى نجات دهد ؟ عرض كرد : بلى . حضرت فرمود : آن چيز ( و آن كس ) همان اللَّه است كه توانا بر نجات دادن است هنگامى كه نجات‌دهنده‌اى نيست ، و فريادرس است هنگامى كه فريادرسى نيست . « 2 » خداوندى كه بىقرن و عديل است * وجود او نه محتاج دليل است اگر افتى به دام ابتلايى * به جز او از كه مىجويى رهايى « 3 » اين افراد شكّاك و متحيّر را كه گاه به زبان انكار مىكنند ، بايد به

--> ( 1 ) . روم ( 30 ) آيهء 33 . ( 2 ) . تفسير منسوب به حضرت امام حسن عسكرى عليه السلام ، نشر و تحقيق مدرسهء امام مهدى ، ص 22 . ( 3 ) . از گنج دانش مرحوم پدرم آيةاللَّه آخوند ملّا محمّدجواد گلپايگانى قدس سره .