الشيخ لطف الله الصافي الگلپايگاني
195
الهيات در نهج البلاغه (فارسى)
آنها ، و بزرگداشت مقام ابراهيم و حجر اسماعيل با نماز خواندن در آنها ، و وقوف در عرفات و مشعر و منى و اعمال ديگر كه به نحو وجوب يا استحباب نسبت به خانه و مسجدالحرام انجام مىشود ، و احترام به مساجد با خواندن نماز تحيّت در آنها ، و همچنين سجدهء ملائكه براى آدم و سجدهء فرزندان يعقوب براى برادرشان يوسُف ، و زيارت قبور و دعا و نماز در روضهء پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله و مشاهد ائمّه عليهم السلام ، و تعظيم پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله با صلوات و بلند نكردن صدا بالاى صداى آن حضرت و آن حضرت را مانند افراد عادى نخواندن ، و احترام اماكنى كه به واسطهء شرافت آنها شرافت يافته و مصداق آيهء « فى بُيوتٍ أَذِنَ اللَّه أَن تُرفَعَ وَ يُذكَرَ فيهَا اسمُهُ يُسَبِّحُ لَهُ فيها بِالغُدُوِّ وَ الآصالِ » « 1 » شدهاند ، و سلام كردن بر پيغمبر صلى الله عليه و آله بعد از تشهّد نماز و در مواقع ديگر ، و خواندن و خطاب به نبى يا ولىّ در حال حيات يا ممات ، و در برابر اوامر و دستورهاى آنها به فرمان خدا تسليم محض بودن و خود را صاحباختيار ندانستن ، هيچيك از اين امور و نظاير آن شرك در عبادت نيست و عين توحيد عبادت است ، هرچند كه انجام اين برنامهها در اين اماكن و نسبت به اين اشياء نظير انسان و كوه و بنا و زمين و قبور ، از احترام و تقديس آنها انفكاك پيدا نمىكند و عين مفهوم آيهء شريفهء « فى بُيوتٍ أَذِنَ اللَّهُ أَن تُرفَعَ . . . » مىشود كه در حالى كه خانههايى را كه خدا اذن داده است بلند و رفيع شوند ، همان ياد و تسبيح خدا در آنها احترام آنهاست و موجب رفعت آنها مىگردد . آن خانههايى كه از گِل و خشت و سنگ و آجر ساخته شدهاند ، تعظيم مىشوند امّا اين تعظيم در ضمن اداى برنامههاى عبادت و پرستش خدا و
--> ( 1 ) . نور ( 24 ) آيهء 36 .