السيد عبد الكريم الموسوي الاردبيلي

51

در پرتو وحى (فارسى)

مترادف هستند و مىتوانند به جاى هم استعمال شوند و بار معنايى خاصى را بيان نمىكنند ؟ همان‌گونه كه اهل لغت گفته‌اند اين كلمات با هم تفاوت دارند و هر كدام ويژگى معنايى خاصى را دارند كه لفظ ديگر آن را ندارد . « صراط ، هوالطريق السهل » ؛ صراط به راه آسان گفته مىشود ، « اما الطريق ، لا يقتضي علي السهولة » ؛ طريق بر راه سهل و آسان اطلاق نمىشود « و السبيل اسم يقع علي ما يقع عليه الطريق و علي ما لايقع عليه الطريق » ؛ و سبيل اسمى است كه هم مورد استعمال طريق را دارد و هم غير طريق را . پس سبيل اسم عامى است كه در موارد و راه‌هاى مشكل و آسان استعمال مىشود . طريق در راه‌هاى سخت و صراط در راه‌هاى آسان . تفاوت ديگر اينكه ( سبيل ) غالباً در امور خير استعمال مىشود مانند : وَالَّذِينَ آمَنُواْ وَهَاجَرُواْ وَجَاهَدُواْ فِي سَبِيلِ اللّهِ « 1 » ؛ و كسانى كه ايمان آورده‌اند و در راه خداوند قدم برداشته‌اند ( مهاجرت كردند حقاً مومن هستند ) ، بر خلاف كلمه ( طريق ) كه در امور خير استعمال نمىشود مگر اينكه موصوف يا اضافه به وصف خير باشد . « 2 » مانند : إِلَى طَرِيقٍ مُّسْتَقِيمٍ « 3 » . اقسام هدايت در عالم هستى سه نوع هدايت وجود دارد :

--> ( 1 ) . سوره انفال ، آيه 74 . ( 2 ) . ابى الهلال العسكرى ، المعجم الفروق اللغوية ، ص 313 . ( 3 ) . سوره احقاف ، آيه 30 .