قال : كان يضرب بالنّعال ويزداد إذا اتي بالشّارب ثمّ لم يزل النّاس يزيدون حتّى وقف ذلك على ثمانين أشار بذلك عليّ عليه السلام على عمر فرضي بها . « 1 » فقه الحديث : در اين صحيحه ، از امام صادق عليه السلام پرسيد : كيفيّت اقامه‌ى حدّ رسول خدا صلى الله عليه و آله در شرب خمر چگونه بود ؟ امام صادق عليه السلام فرمود : رسول خدا صلى الله عليه و آله با نعالى كه به پايش بود ، مىزد ؛ شارب را كه مىآوردند ، بيشتر مىزد ، - زيرا شارب دوّم در جريان كتك خوردن شارب اوّل واقع شده و بايد مرتكب شرب خمر نمىشد . يكى از فلسفه‌هاى اجراى حدّ اين است كه از ترس اقامه‌ى حدّ بر آنان مرتكب عمل خلاف نمىشوند . - مردم مقدار زدن را اضافه مىكردند تا بر هشتاد تازيانه متوقّف شد . امير مؤمنان عليه السلام به آن اشاره كردند و عمر پذيرفت . روايت اوّل اين باب نيز از ابى بصير از امام صادق عليه السلام ، عين عبارات روايت حلبى را داراست . « 2 » وعن زرارة ، قال : سألت [ سمعت ] أبا جعفر عليه السلام وسمعتهم يقولون : إنّه عليه السلام قال : إذا شرب الرّجل الخمر فسكر هذي ، فإذا هذي افترى ، فإذا فعل ذلك فاجلدوه جلد المفتري ثمانين . « 3 » فقه الحديث : زراره مىگويد : از امام باقر عليه السلام و مردم شنيدم كه مىگويند : امير مؤمنان عليه السلام مىفرمود : كسى كه شرب خمر مىكند ، مست مىشود ، و به دنبالش هذيان مىگويد ؛ حرف‌هاى بىربط مىزند و افترا مىبندد ؛ نسبت زنا و لواط به ديگران مىدهد ؛ هنگامى كه مرتكب چنين كارى شد ، هشتاد تازيانه به او به عنوان حدّ افترا بزنيد . از روايت استفاده مىشود كه عدد هشتاد ارتباط مستقيم به شرب خمر ندارد ، تناول مسكر به خودى خود اقتضاى هشتاد تازيانه ندارد ؛ بلكه شرب خمر زمينه‌اى را براى قذف فراهم مىآورد . لذا ، اگر قذفى به دنبالش واقع شد ، حدّ قذف ثابت مىگردد .

--> ( 1 ) . وسائل الشيعة ، ج 18 ، ص 467 ، باب 3 از ابواب حدّ مسكر ، ح 3 . ( 2 ) . همان ، ص 466 ، ح 1 . ( 3 ) . همان ، ص 470 ، باب 4 از ابواب حدّ مسكر ، ح 7 .