اين گونه به نظر مىآيد مگر مىشود يك شخص دو مادر داشته باشد ؟ همان گونه كه نمىشود يك شخص بيش از يك پدر داشته باشد مگر مىشود يك شخص بيش از يك مادر داشته باشد ؟ و بر اين اساس مىخواهند بدانند كه بالأخره مادر كداميك است ؟ آيا مادر صاحب تخمك است از باب اينكه او اصل بوده و آن منبع و آن نطفه از او گرفته شده است ؟ يا اينكه مادر عبارتست از آن رحم جايگزين بر اساس « إن امّهاتهم إلا اللائى ولدنهم » ، اين يك بحث است كه بايد اينجا به اجمال گفت اين گونه نيست كه اصل يك مادر بودن ، اصل مسلمى باشد ولو اين بحث بحثى لغوى است ، اما لزومى ندارد كه شخص يك مادر بيشتر نداشته باشد ؟ آنچه اشاره شد بحث نسب ، بحثى است اصيل يا انتزاعى ، در نسب يك امر اصيلى اتفاق بيفتد ، يك واقعيت كونيّه است و آن اينكه اين بچه از نطفه‌اى مشتق است ، اين تابع اعتبار نيست و يك امر حقيقى است ، اين فرزند از نطفه فلان مشتق است و نه از نطفه شخص ديگر ، از نطفه اين مادر مشتق است و نه از نطفه مادر ديگر ، اين يك بحث اعتبارى نيست ، آنچه بحث نسب را بحث اعتبارى مىكند و در كلمات فقها هم مورد توجه واقع شده ، بحث وضع و لغت است و آن اينكه معيار در مادر بودن يعنى وضع كلمه مادر ، همانطورى كه كلمه آب وضع شده بر آن مايع خاص ، كلمه « م ا د ر » وضع شده بر اين شخص ، آيا بر شخصى كه نطفه از او مشتق است ؟ يا بر شخصى كه رحم او