دليل اوّل : كتاب ( آيات قرآن كريم ) مهم‌ترين دليل از ميان ادلّه اربعه قرآن كريم است ؛ در مجموع به پنج آيه از قرآن كريم براى اين مدّعا استدلال شده است . 1 ) آيهء 78 سورهء حجّ از مهم‌ترين آياتى كه به عنوان دليل قاعده لاحرج مورد استدلال قرار مىگيرد ، آيهء 78 سوره حجّ است . خداوند سبحان پس از آن كه در آيه 77 ، مؤمنان را ملزم مىكند كه براى گشايش راه‌هاى رستگارى به ركوع و سجود و پرستش پروردگارشان قيام كنند و فاعل خير شوند ، در آيهء بعد مىفرمايد : « وَ جهِدُوا فِى اللَّهِ حَقَّ جِهَادِهِ ى هُوَ اجْتَبَل - كُمْ وَ مَا جَعَلَ عَلَيْكُمْ فِى الدّينِ مِنْ حَرَجٍ . . . » ؛ و در [ راه ] خداوند چنان كه سزاوار جهاد [ در راه ] اوست ، جهاد كنيد ؛ او شما را برگزيده و در دين هيچ تنگنايى براى شما ننهاد . . . نكات موجود در آيهء شريفه اوّلين نكته در مورد مخاطب اين آيه است . اكثر مفسّرين عامّه و خاصّه ، مخاطب اين آيه شريفه را عموم مردم قرار داده‌اند « 1 » ؛ يعنى : خداوند به عموم مردم مىفرمايد : از آنجا كه شما از ميان امّت‌ها ، امّت برگزيده هستيد ، بايد حقّ جهاد را انجام دهيد ؛ سپس مىفرمايد : خداوند در دين حرجى قرار نداده است . نظر دوّم آن است كه با توجّه به قرائن موجود « 2 » ، مخاطب اين آيه ، ائمّه

--> ( 1 ) . ر . ك : القطب الراوندى ، فقه القرآن ، ج 1 ، ص 329 ؛ ابن كثير ، تفسير القرآن العظيم ، ج 3 ، ص 236 ؛ الجصّاص ، أحكام القرآن ، ج 5 ، ص 390 . ( 2 ) . براى كسب اطّلاع از قرائن و توضيح بيشتر در اين زمينه ، ر . ك : محمّد الفاضل اللنكرانى ، ثلاث رسائل ، صص 37 - 42 .