الشيخ فاضل اللنكراني
275
اخلاق فاضل (فارسى)
« أَلَا وَ إِنَّكُمْ لَا تَقْدِرُونَ عَلَى ذَلِك » « 1 » . بدانيد كه شما توانايى چنين كارى را نداريد . به همين دليل ، اين فكر در ذهن انسان ايجاد مىشودكه اگر ما ميليونها سال عمر كنيم و در اين ساليان دراز ، نهايت زهد و تقوا را داشته باشيم ، باز هم ممكن نيست به مقام امامِ معصوم برسيم . البته شيطان هم اين توهم را تقويت مىكند و در نتيجه چنين شخصى از مرحله تأثيرپذيرى دور خواهد شد و نمىتواند از اهل بيت : به عنوان بهترين الگوها استفاده كند ؛ چرا كه وقتى انسان ، چنين فاصلهء دورى را ميان خودش و معصومين : ملاحظه كرد و تصور كرد كه با هيچ تلاش و كوششى نمىتواند اين فاصله را از ميان بردارد و به مقام آنان برسد ، ديگر احساس تكليف براى دسترسى به ايشان نمىكند . در حالى كه چنين شخصى ابتدا بايد چگونگى زندگى ائم معصومين : و اميرالمومنين ( ع ) را مدّ نظر قرار دهد و سپس بداند كه از كدام زاويه از زواياى زندگى ايشان مىتوان الگو بردارى كرد . اگر آنان از اول شب تا صبح سجده هاى طولانى انجام مىدادند و هر سه روز يك بار قرآن را ختم مىكردند ، او نيز در همين مسير قدم بردارد و از آن بزرگواران به عنوان الگويى شايسته در زندگى و عبادت سرمشق بگيرد ؛ اگرچه به صورت كامل نتوان مانند ايشان بود . اميرالمومنين ( ع ) مىفرمايد : « أَلَا وَ إِنَّكُمْ لَا تَقْدِرُونَ عَلَى ذَلِكَ وَ لكن أَعِينُونِى بِوَرَعٍ وَ اجْتِهَادٍ وَ عِفَّهءٍ وَ سَدَاد » . « 2 » البته شما توان آن را نداريد مانند من زندگى كنيد ، امّا با پارسايى ، تلاش ، پاكدامنى و درستى مرا يارى و همراهى كنيد . مرحلهء دوم ، مطالعه وملاحظهء حالات و زندگى بزرگان است ؛ البته در اين مرحله جاى اين شبهه نيست كه ما كجا و شيخ انصارى كجا ! چراكه او نيز مانند ما انسانى عادى است ؛ بنابراين مراجعه به حالات بزرگان و مطالع زندگى آنان مىتواند براى
--> ( 1 ) . نهج البلاغه ، نامهء 45 ، ص 416 . ( 2 ) . همان .