لمس بدن خانم بيمار از روى لباس ، چه صورتى دارد ؟ جواب : در صورتى كه مفسده نداشته باشد و لازم باشد ، ظاهرا جايز است . سؤال 2085 : در صورت لزوم ، مشاهده و لمس موهاى خانم بيمار ، جهت معاينه ، توسط پزشك مرد چه صورتى دارد ؟ جواب : با نبودن پزشك زن متخصص ، به مقدار ضرورت و ناچارى جايز است . سؤال 2086 : با توجه به اينكه جهت معاينهء سادهء پروستات ، حتما بايد از طريق مقعد ، بيمار را مورد بررسى قرار داد ، تا تشخيص قطعى بيماريهاى پروستات داده شود ، همچنين در بسيارى از بيماريهاى ادرارى - تناسلى ، مشاهده و گاهى لمس عورت ضرورى است ، آيا در چنين مواردى پزشك مرد ، مىتواند بيمار مرد را بدون اشكال شرعى معاينه كند ؟ اگر با عدم انجام اين معاينه ، متوجه بيمارى نشود و بيمارى ( مثلا سرطان ) پيشرفت كند ؛ آيا پزشك مسئول است ؟ ( با توجه به اينكه استفاده از آينه ، هميشه امكان‌پذير نيست و در ضمن عمل لمس را نيز بايد با ديد كامل و با دست انجام داد ) . جواب : اگر با دستكش ممكن است و اطمينان حاصل مىشود ، دستكش به كار برده شود و اگر تشخيص درد ، متوقف است به نگاه كردن و دست كشيدن ، به مقدار ضرورت جايز است و اگر كوتاهى كند و معاينه را لازم را به هر طريق ممكن ، انجام ندهد ، مسئول است . سؤال 2087 : طبق نظرات علوم پزشكى ، يكى از معايناتى كه امروزه در هر بيمارى ( بخصوص در بيماريهاى ادارى - تناسلى ) جزء معاينات اصلى اوليه به شمار مىآيد ( گرچه در انجام آن ، متأسفانه يا خوشبختانه مسامحه مىشود ) عملى به نام « توشه ركتال » ( يك نوع معاينهء نظرى و لمسى از طريق مقعد ) مىباشد . و نيز يكى از دقيقترين روشهاى تعيين درجه حرارت فرد از طريق مقعد مىباشد ، با توجه به اين موضوعات و اينكه اين معاينات ، گاهى بخاطر احتياط در جهت تشخيص يا رد برخى بيماريها انجام مىشود و گاهى در تشخيص برخى بيماريها بسيار مؤثر و روش كم خرج و ساده‌اى به نظر مىآيد ، آيا پزشك مرد مجاز