الشيخ فاضل اللنكراني

548

جامع المسائل (فارسى)

روشهاى درمان سؤال 2052 : در صورتى كه داروهاى كاملا مؤثر ، به هر علتى در دسترس نباشد ، آيا پزشك مىتواند داروهايى را كه احتمال مىدهد ، مؤثر باشند ، تجويز كند ؟ در صورت عدم موفقيت ، آيا پزشك در قبال عوارض احتمالى اين داروها و يا هزينهء بيهوده‌اى كه بر بيمار تحميل شده ، مسئول و مديون است ؟ جواب : با احتمال مؤثر بودن داروهاى موجود و اهميت مداوا ، مىتواند تجويز دارو بكند و با شرط عدم ضمان ، مسئول نيست . سؤال 2053 : گاهى اوقات ( مثل برخى عفونتهاى نه چندان مهم ) پزشك جهت تسريع بهبودى بيمار ، يا اطمينان از اينكه داروى تجويزى وى بسيار قوى است و در مورد خيلى از عفونتها مىتواند مؤثر باشد ، و يا به خاطر اينكه از هزينهء درمان بيمار و مراجعات مكرر وى بكاهد ، اقدام به تجويز داروهايى مىكند كه ضررهاى آنها كاملا شديد بوده و به اثبات رسيده است ؛ و اين در حالى است كه شايد بتوان از طريق داروهاى ديگر كه ضرر بسيار كمترى دارند ( ولى ممكن است با عدم اطمينان كامل و هزينهء زيادتر همراه باشند ) بيمار را معالجه كرد ، با چنين فرضى ، بهترين كار چيست ؟ انتخاب راه سريع و پرخطر يا راه كم خطر و احيانا نامؤثر ؟ جواب : بستگى به تميز و تشخيص پزشك دارد ، هر يك از دو راه را كه بهتر دانست ، انتخاب كند . سؤال 2054 : در برخى بيماريها ( همانند فشار خون بالا ، به علت عوامل ناشناختهء ايجاد كنندهء آن ) ، طبق روش معمول ( كه اجراى آن طبق علوم روز ضرورى است ) ، يك يا چند دارو ، به كار برده مىشود ، و در صورت عدم تأثير ، داروهاى ديگرى به كار برده مىشود ، الى آخر . با توجه به اينكه اين داروها از يك طرف ، در همهء افراد مؤثر نيستند و ممكن است نسبت به شخصى ، در درمانهاى اوليه و نسبت به شخصى ديگر در درمانهاى آخر مؤثر باشند . و از طرف ديگر ، هر يك از داروها داراى عوارض خاصى هستند ، آيا پزشك معالج ( كه در حقيقت داروهاى مختلف را به ترتيب در مورد بيمار آزمايش مىكند ) در قبال هزينهء اضافه يا عوارض داروها مسئول است ؟ جواب : در فرض مذكور ، اگر پزشك كوتاهى نكند و با دقت كامل بيمار را به