الشيخ فاضل اللنكراني

506

جامع المسائل (فارسى)

ولىّ دم يقين دارد كه قاتل يكى از چهار متهم هستند و براى قاضى شرع ، اماره ظنيّه بر صدق ولى دم قائم شده و متهمين بيّنه بر رفع اتهام خود ندارند . بر ولىّ دم است كه اقامهء قسامه كند . كه اگر اقامه كرد ، ديه ثابت مىشود و متهمين بايد بالسّويّه بپردازند و اگر قسامه اقامه نكرد بر متهمين است كه هر يك ، جدا جدا براى رفع اتهام خود ، اقامهء قسامه كنند . كه اگر اقامه كردند ، تبرئه مىشوند و ديه بر بيت المال است و اگر نكول كردند ديه بر آنان ثابت مىشود كه بايد بالسّويّه بپردازند و اگر بعضى از آنان اقامه قسامه كردند ، تبرئه مىشوند و ديه بر بقيه است . تعدد جنايت با ضربه واحد سؤال 1914 : چنانچه جانى با يك ضربه به چشم مجنى عليه بزند ، و باعث جراحت از نوع داميه يا غير آن يا سياه‌شدگى توأما گردد ؛ آيا ديهء متعلق به اين دو اثر ، دو نوع است يا فقط بداميه تعلق مىگيرد ؟ جواب : مقتضاى تعدد جنايت - در صورتى كه هر يك ديه معينى داشته باشد - تعدد ديه است . هر چند به ضربهء واحده باشد . ولى احوط تصالح است . سؤال 1915 : اگر در نافذه گلوله يا نيزه از يك طرف پا وارد شود و از طرف ديگر خارج شود ، آيا يك ديه ثابت است يا دو ديه ؟ جواب : يك ديه ثابت است . و مقدار آن صد دينار است . سؤال 1916 : اگر در اثر فرو رفتن نيزه و ايجاد نافذه ، استخوان پا هم بشكند ، آيا دو ديه بايد بدهد يا يك ديه ؟ جواب : اگر نيزه دست يا پا را سوراخ كند و از طرف ديگر خارج شود و سبب شكستگى استخوان هم بشود ، دو ديه لازم است . يكى ديهء سوراخ كردن كه صد دينار است ، و ديگرى ديهء شكستن استخوان ، كه اگر كاملا خوب شود 80 دينار ، و اگر كاملا خوب نشود ، صد دينار است .