جواب : فروش ما فى الذمهء مديون به نقد كمتر اشكال ندارد . مگر آنكه ما فى الذمه مكيل يا موزون باشد و به مثل خودش بفروشند به كمتر كه ربا و حرام است . مثل نقره به نقره يا گندم به گندم و فرض دوّم كه زيادى را بعنوان جعاله بردارند ، اشكال ندارد . تقاص سؤال 1172 : آيا طلبكار مىتواند بنابر اصل تقاصّ معادل طلب خود ، از ملك بدهكار تملك و تصاحب كند ؟ جواب : در صورتى كه طلب او مسلم باشد و مديون قدرت بر پرداخت دارد و امتناع مىكند ، مىتواند به قدر طلب خود تقاص و تملك كند . و احتياط آن است كه با اذن حاكم شرع باشد . سؤال 1173 : اين جانب مدت 48 روز براى شخصى به عنوان پيمانكار كار كرده‌ام . در اين مدت مبلغ 46 هزار تومان پول به عنوان مساعده دريافت كردم ، ولى به دليل پاره‌اى از اختلافات كار را ناتمام گذاشتم . حالا شخص مدعى طلب است و هرچه من اصرار بر اين دارم كه بيايد و حسابرسى كرده و مابقى را به او رد كنم امتناع مىكند ، بنده مبلغ فوق را تهيه كرده‌ام ، آيا مىتوانم در غياب او كه حاضر به حسابرسى نيست ، مقدارى از آن را به عنوان ضرر تصاحب كنم يا خير ؟ جواب : شما بايد طلب او را بدهيد . بلى اگر مىدانيد كه با حسابرسى دقيق شما طلبكار مىشويد و او حاضر نيست به شما بدهد مىتوانيد به عنوان تقاص طلب او را ندهيد . مستثنيات دين سؤال 1174 : مستثنيات دين در زمان فعلى چه چيزهايى است ؟ جواب : مستثنيات دين عبارت است از : منزل مسكونى ، و لباس مورد احتياج اگر چه براى تجمّل باشد ، و در شهر وسيله سوارى مورد نياز ، و در روستا حيوان يا