محمد الريشهري

60

دانشنامه احاديث پزشكى (فارسى)

ايسته است همه پزشكان ، آن را قاب كنند و در مطبّ خويش بياويزند . بر اساس اين منطق ، كوتاهىِ پزشك در درمان بيمار ، به معناى سهيم بودن او در بيمارى و گاه ، هلاكت بيمار است . لذا پزشك ، مسئول است با همه توان براى درمانِ بيمار ، تلاش كند و با هيچ بهانه‌اى نمىتواند از زير بار اين مسئوليت ، شانه خالى نمايد . بر همين اساس ، معتقديم يكى از وظايف مهم دانشگاه‌هاى علوم پزشكى ، برنامه‌ريزى براى پرورش حسّ مسئوليت‌شناسى در دانش‌پژوهان اين دانش است . 2 . تقواى پزشكى تقوا در هر حرفه‌اى به معناى رعايت قوانين الهى در انجام دادن آن است . بنا بر اين ، تقواى پزشكى ، شامل همه آداب و احكام اسلامى در مورد اين حرفه است ؛ ليكن در تقواى پزشكى ، دو نكته از اهمّيت فوق‌العاده‌اى برخوردار است : يكى خيرخواهى براى بيمار ، و ديگرى تلاش براى درمان او . از اين رو ، امام على عليه السلام ، پس از توصيه پزشكان به تقوا ، بلافاصله به اين دو مصداق بارز تقواى پزشكى اشاره مىفرمايد : مَن تَطَبَّبَ فَليَتَّقِ اللّهَ وَ ليَنصَح وَ ليَجتَهِد . « 1 » هر كس طبابت پيشه كند ، بايد كه از خدا پروا بدارد و خيرخواهى و جدّيت به خرج دهد . « نُصْح » كه در اين سخن بدان اشاره شد ، به معناى خيرخواهى و « اجتهاد » ، به معناى به كارگيرى همه توان است . بنا بر اين ، تقواى پزشكى بدين معناست كه پزشك براى حُسن انجام وظيفه ، اوّلًا بايد سود بيمار را در نظر بگيرد نه سود خود را . ثانيا بايد از همه توانِ فكرى و عملى خود براى درمان وى استفاده كند و پزشك ب

--> ( 1 ) . ر . ك : ج 1 ، ص 67 ، ح 32 .