حسن حسن زاده آملى

54

مقام معلم (فارسى)

وَ يُعَلِّمُكُمُ الْكِتابَ وَ الْحِكْمَةَ وَ يُعَلِّمُكُمْ ما لَمْ تَكُونُوا تَعْلَمُونَ . « 1 » و نيز فرمود : هُوَ الَّذِي بَعَثَ فِي الْأُمِّيِّينَ رَسُولًا مِنْهُمْ يَتْلُوا عَلَيْهِمْ آياتِهِ وَ يُزَكِّيهِمْ وَ يُعَلِّمُهُمُ الْكِتابَ وَ الْحِكْمَةَ وَ إِنْ كانُوا مِنْ قَبْلُ لَفِي ضَلالٍ مُبِينٍ . « 2 » انسان اگر گرفتار رهزن و اهريمن نشود ، به وفق اقتضاى طلب غريزى و جبلى خود كه سعادت ابدى خود را طالب است همه حرف و صنايع و تمام احوال و اطوار شئون زندگى خود را براى استكمال يعنى بفعليت رساندن دو قوه نظرى و عملى انسانى خود كه بمنزلت دو بال براى طيران به اوج قرب ربوبى مىباشند ، قرار مىدهد ؛ و سپس بتكميل ديگران يعنى بفعليت رساندن همان دو قوه انسانى آنان مىكوشد . خداوند سبحان در قرآن كريم اين دو اصل را كه استكمال و تكميل است سرمايهء سعادت و وظيفه انسان معرفى كرده است و سورهء مباركه عصر را به اين دو اصل اختصاص داده است و به كلام رفيع استاد علامه طباطبائى در الميزان : تخلص السورة جميع المعارف القرآنية و تجمع شتات مقاصد القرآن فى أوجز بيان . و خواجه نصير الدين طوسى را در تفسير آن بيانى موجز و مفيد است كه نقل آن در اين مقام بسى شايسته است و تمامى آن اين است :

--> ( 1 ) . بقره / 151 ( 2 ) . جمعه / 2