( جلّت عظمته ) است كه اگر گويى نظام هستى صادر از صنع الهى قرآن حكيم است ، عين درايت است : يس * وَ الْقُرْآنِ الْحَكِيمِ . و اگر گويى تشريع از متن تكوين برخاسته است و از سرّ و باطن آن پديد آمده است : محض صواب و منطق صدق أولوا الألباب و وسائط فيض الهى است . در كلمه 132 كتاب هزار و يك كلمه بدين عبارت بدان اشارتى نموده‌ايم كه : « تشريع از سرّ و باطن تكوين پديد آمده است » . تفصيل اين كلمه عليا را در مقام تاسع و عاشر فصل اول تمهيد جملى مصباح الأنس طلب بايد كرد ( ط 1 ، رحلى ، ص 89 ) . نگارنده را تعليقه‌اى بر آن در اين مقام به ايجاز بدين صورت است : في المقام بيان أسرار أقسام الصلاة بأن التشريع بارز من بطنان التكوين و هما متطابقان هبوطا و عروجا ، ثم استوسع هذا الأصل القويم و تدبّر قوله الحكيم : الر كِتابٌ أُحْكِمَتْ آياتُهُ ثُمَّ فُصِّلَتْ مِنْ لَدُنْ حَكِيمٍ خَبِيرٍ . اى اهل تميز ! به عنوان مزيد بصيرت در بيان اين كلمه عليا كه تشريع از تكوين برخاسته است ، در اين روايت و نظائر آن تدبّر بفرما : قرب الإسناد عن عبد اللّه بن الحسن عن على بن جعفر عن أخيه موسى عليه السّلام قال : سألته عن بيض أصابه رجل من أجمة لا يدرى بيض ما هو هل يصلح أكله ؟ فقال : إذا اختلف رأساه فلا بأس ، و إن كان الرأسان سواء فلا يحلّ أكله : ( بحار ، ط كمپانى ، ج 14 ، ص 821 ) يعنى : از امام موسى بن جعفر عليه السّلام سؤال شده است : هر گاه كسى تخمى در بيشه - نيزار - يافته است و نمىداند كه تخم حلال گوشت است تا خوردن آن جايز باشد ، و يا تخم حرام گوشت است كه خوردن آن حرام باشد ، به چه نشانه داند كه تخم حلال گوشت يا حرام گوشت است ؟ امام عليه السّلام در جواب فرموده است : هر تخمى كه دو طرف آن يكسان است ، از حرام گوشت است ؛ و اگر مثل تخم‌مرغ خانگى است كه يك طرف آن پهن است و جانب ديگر آن كشيده است ، يعنى مخروطى شكل است ، آن تخم حيوان حلال گوشت است . تخم مار دراز و هر دو طرف آن يكسان است ، و تخم باخه ( لاك‌پشت )