حسن حسن زاده آملى
204
هزار و يك كلمه (فارسى)
كردهاند و در بعضى كتب ابتداى حكمت را در آنجا نسبت به مردى مىدهند موسوم به اسقلبيوس ( Esculape ) و حكاياتى از او نقل كردهاند كه به افسانه شبيهتر است . و در اخبار الحكماى قفطى زمان او را به قبل از طوفان نسبت مىدهد ؛ اما حق اين است كه پيش از قرن ششم قبل از ميلاد در يونان فلسفه نبوده است . اما مدارس قرن ششم اينها هستند : فيثاغوريثين ( I , ecolc Pythagoricicnne ) شيعه فيثاغورث و معروف به اصحاب عددند و علاوه بر طريق مخصوص در توحيد مايل به زهد و سكوت و ترك تزويج و دعا و ترك حيوانى و مراقبت باطن ( examen de Conscience ) بودند و از عقايد مخصوصه آنها كه در شرح تذكره خواجه نقل كرده حركت زمين است و تناسخ را ( metempsychose ) به آنها نسبت مىدهند . ملطيين ( L'ecole de Milet ) . ملط نام شهرى بوده است و بر عكس فيثاغورث طبيعى بودند و مبدء عالم را يكى از عناصر اربعه مىدانستند . ثاليس ملطى ( Thales ) مىگفت مبدء عالم آب است . انكسيمانس ( Anaximene ) مىگفت تكون عالم از هواست . هرقل يا اراقليطوس ( Heraclite ) مىگفت مبدء عالم از نور يا آتش است . انكسيمندر ( Anaximandre ) مىگفت عنصر نامعينى است غير اينها كه به صورت هر يك ظاهر مىشود . ايليون ( L'ecole d'Elee ) ايله شهرى بوده است فلاسفه آنجا داراى مذهب وحدت وجود بودهاند . مؤسس اين فرقه كسنوفانس ( Xenophane ) كه نامش در ملل و نحل شهرستانى مذكور است . برمنيدس ( Parmenide ) و از اين فرقه است زينون اكبر ( zenon ) و « زيتون » با تاى دو نقطه يا « ذى النون » با حرف تعريف تصحيف و غلط است . مدارس قرن پنجم يا اواخر قرن ششم ذى مقراطيس ( Democrite ) مىگفت عالم از ذرات صغار كه در فضا پراكنده